Eintrag · Mittellateinisches Wb.
exacerbo
exacerbo, -avi, -atum, -areexacerbare.MLWscript. -rv(o): MLWl. 11.MLWmedial.: MLWl. 38. 1 gener.: a irritare, movere, ad iram provocare — (v)erbittern, erzürnen, zornig machen: Gloss. psalt. Lunaelac. 105,43 non cessaverunt (sc. populus Domini) -vantes Deum. Frowin. explan. 4,4 MLWl. 87 quomodo -verimexacerbaverim (cod., exarceb- MLWed.) te (sc. Deum) in deserto (cf. Vet. MLWlat. deut. 9,7). MLWl. 181 quibusdam, qui -bantexacerbabant (cod., exarc- MLWed.) eum (Deum), ipse dicit eqs. Epist. Salisb. 3 ecclesiam desolatam et totam curiam -tamexacerbatam reliquit archiepiscopus. Albert. M. animal. 6,93 quod pulli belloni fugiunt matrem -tamexacerbatam. al. b (sibi) contrahere — (auf sich) ziehen: MLWChart. Rhen. 274 MLWl. 42 (a. 1061) cum ... Herimannus ... odii nostri persecutionem ob interfectionem Richezonis ... in se -vissetexacerbavisset. MLWDipl. Heinr. IV. 451 p. 609,33 qui ... constitutionem istam infringere ... temptaverit, inter illum (ducem) et Deum sit, cuius sibi iram -areexacerbare et in caput suum provocare non extimuit. c multare, damnare — (be)strafen: Heinr. Lett. chron. 25,2 p. 179,6 nonne imperat regina caeli, quando reges multos contra Lyvoniam pugnantes -vitexacerbavit? Nonne -vitexacerbavit, quando regem ... venientem in Lyvoniam subitanea morte percussit? 2 medic.: a excitare — reizen: MLWAesculapius 40 p. 65,1 leves et diureticae potiones, quae -entexacerbent vulnus (Gariopont. MLWpass. 3,36 quę tumorem rhenum compescant vel extrusiones nervorum, quae acerbant vulnus). Hildeg. phys. 9,1 aurum ... in stomacho ... per duos menses iacet et ipsum stomachum non -atexacerbat nec exulcerat. b affligere — heimsuchen: MLWAesculapius 36 p. 56,24 si non adiutoriis alleviantur (sc. infantes cachexia laborantes) secundum unamquamque caussam, in peius -anturexacerbantur. c medial. i. q. asperari — schlimmer werden, sich verschlimmern: Thadd. Florent. MLWcons. 131,74sq. iste purgationes vel una earum debet fieri per xv dies antequam consueverit passio -ariexacerbari ...; quod si passio non tenet ordinem in -andoexacerbando, fiant ... purgationes bis in anno.