emollio

emollio, -i(v)i, -itum, -ire.MLWpraes. MLWindic. -lat: MLWl. 66.usu MLWmedial.: p. 1245, 2. 5. 20. 36. 37. I trans.: A proprie vel in imag. i. q. mollem facere — weich machen, aufweichen: 1 strictius: MLWBeda hist. eccl. 4,32 p. 279,29 curabant medici hunc (tumorem) adpositis pigmentorum fomentis -ireemollire. MLWVita Rimb. 8 p. 86,44 panem ... ad levamen dentium quodammodo instar pultis -bat. MLWAntidot. Augiens. p. 60,25 si qua duritia in splen vel in epate fuerit, -llat epithyma. MLWLiber de unit. eccl. 28 p. 250,1 cum non posset per disciplinam rei militaris -iri duritia Saxonum (MLWHugo Flav. chron. 2,11 p. 377,30. al.). MLWThiofr. flor. 3,5,28 aqua ... ab ubertate domus Dei ... emanans ... in gloriam Dei lapidea ęthnicorum corda -vit. MLWAlbert. M. animal. 3,62 p. 304,22 quos (filos) virtus formativa indurat et -itemollit. saepius.medial. i. q. mollem fieri — weich werden: MLWConstant. Afric. eleph. 2,11 caro ... -ituremollitur, cutis alba videtur. 2 latius i. q. languescere — schwach, hinfällig werden (usu medial.): MLWConstant. Afric. theor. 6,16 p. 28a^r,5 singula, sicut manus et pedes, cum -ituremollitur (-unturemolliuntur MLWed. Basil.), manuum vel pedum emollitio vocatur. B translate: 1 mitigare, lenire — besänftigen, (ab)mildern: a in univ.: MLWNotker. Balb. gest. 1,4 p. 6,17 inconvulsos imperatoris animos -ireemollire temptata dixit regina ad eum: ‘eqs.’ MLWAnnal. Xant. MLWa. 871 p. 29,9 Karolus rex ... affirmans se totum regnum ... in proprietatem usurpare velle, quod postea ... -tum est et in pace dispositum. MLWHildeg. scivias 2,6 MLWl. 989 caelestis pater per potentiam gloriae suae -vit mentes hominum a superna celsitudine, cum eqs. MLWCarm. Bur. 62,1,8 sic -itemollit vis chordarum pectora. al. b commovere — bewegen zu: MLWHerm. Iud. conv. 10 p. 102,6 christiani ... adamantinam cordis mei duritiam conscindere et ad conpunctionis gratiam satagebant -ireemollire. MLWChart. Argent. I 227 p. 178,6 ut eedem (moniales) ... possint ad ferendum fructus debitos -iri. al. v. et p. 719,21. c medial. de caelo i. q. mitem fieri — mild, lind werden: MLWAnnal. regni Franc. MLWa. 815 p. 141,28 mutatione subita aeris -ti (molliti MLWvar. l.) glacie fluminis resoluta. 2 infirmare, debilitare — (ab)schwächen, wanken machen: a in univ.: MLWBeda hist. eccl. 1,7 p. 19,34 autumans iudex se verberibus, quam verbis non poterat, cordis eius (confessoris) -ireemollire constantiam. MLWPaul. Diac. Rom. 7,10,4 p. 120,13 dum affectat avunculus carior fieri, auctoritatem principis -verat. MLWAlfan. premn. phys. 30,10 p. 112 qui (sc. martyres) in principio fuerant robusti et circa finem in verecundia et in temptatione cruciatuum sunt -ti (MLWPG 40,724^A ἀπομαλακισϑέντες). MLWBernold. Const. libell. X 11 p. 116,25 consideratio fragilitatis humanae nonnunquam rigorem canonum cogit -ireemollire. MLWStatut. ord. Teut. p. 52,6 cum viriles animos per feminarum blandicias frequenter contingat -iri. persaepe. b medial. i. q. mollescere, effeminari — erschlaffen, verweichlichen: MLWSigeb. Gembl. Wigb. 8 p. 510,50 per notam temporis et praelatorum incuriam disciplinae regularis coepit -iri censura. MLWAlbert. M. animal. 7,14 sic ... mares saepe -unturemolliuntur et per ementulationem aut infrigidationem testiculorum mutantur ad naturam feminae. II intrans. i. q. ad inopiam redigi — verarmen, herunterkommen: MLWChart. Sangall. A 494 p. 110,6 (a. 863) si ... -ierint heredes mei, ut proprietatem suam contineri non possint, tunc ipsi ... in monasterio ... victum et vestitum habeant. Weber