dotalis

dotalis, -e. I adi.: A ad dotem pertinens — zur Ausstattung gehörig, Ausstattungs-: 1 spectat ad dotem sponsae, uxoris: a in univ.: MLWLeg. Wisig. 3,1,5 p. 130^a,2 constitutio -isdotalis tituli (sim. Form. Sangall. I 18 karta. MLWGreg. VII. registr. 1,5 instrumenta. MLWAnnal. Egm. MLWa. 980 testamentum. MLWal.). MLWChart. Epternac. 157 p. 239,9 universa parti mee ... in donis -busdotalibus tradita ... casam Dei ... vestivi (MLWsc. Berctrudis; MLWsim. MLWDipl. Otton. II. 109 -idotali munere). MLWDipl. Otton. I. 228 quas (proprietates) usque huc -idotali possidebat mater nostra iure (MLWHist. de exp. Frid. imp. p. 94,13. MLWChart. Burgenl. I 296. MLWal.). MLWal. b dote legitima dotatus, legitimus — mit der gesetzmäßigen Mitgift ausgestattet, ‘legitim’: MLWPetr. Dam. serm. 17,1 MLWl. 274 dicit illa (mulier sancti Vitalis): ... michi est ... -isdotalis matrimonii lege coniunctus (cf. MLWThLL. V/1. p. 2056,5sq.). 2 spectat ad donationem ecclesiae sim. factam: MLWDipl. Otton. I. 122 reddidimus ... aecclesias cum decimis, dote -busquedotalibusque mancipiis (inde MLWDipl. Heinr. III. 262 p. 350,26 et -busdotalibus) ad ipsas pertinentibus (MLWChart. Stir. I 173. MLWal. MLWsim. MLWTrad. Teg. 325^a -emdotalem ancillam). MLWChart. Rhen. med. I 245 p. 301,26 ipsi (sc. fratres) susceperunt ... ecclesiam ... et sex mansos eidem (eiusdem MLWvar. l.) ecclesie -esdotales (MLWTrad. Salisb. I 1 p. 254,11 [cod. M] cum mansa -idotali. MLWal. MLWsim. MLWTrad. Patav. 93^b hoba. MLWChart. Rhen. 209 area. MLWRegistr. Baiuv. A p. 190,2 curia. MLWal.). saepius.de reliquiis: MLWMetell. Quir. 17^a,25 -edotale pignus hinc (sc. de particula a scapulis martyris elapsa) fit Ilimensibus. B nuptialis — zur Hochzeit gehörig, Ehe- (fere in imag. vel MLWalleg.): MLWAldh. virg. II 2184 innuba ... voluit virgo -esdotales linquere pompas. MLWMilo Amand. 7 (MGMer. V p. 479,25) quando manavit pretium nostrae redemptionis ..., -isdotalis etiam pacti supra crucem scripti stipulatio ... apparuit. MLWSpec. virg. 1,827 adducta ad visionem suam (sc. sponsi) virgine ista sacramentis ornata -busdotalibus (item 2, 65). MLWadd. 43 -isdotalis torques. MLWal. C a possessore dotis ecclesiae solvendus — vom Inhaber des Kirchengutes zu leisten(d): MLWChart. episc. Hild. I 49 p. 38,8 (a. 1013) ut omnes presbyteri ..., qui matriculas vel capellas tenent, decimationes -esdotales, quas tributario iure ... dederunt, ad restaurandas ecclesias ... sibi retineant. II subst.: A neutr.: 1 proprie: a dos — Heiratsgut, ‘Wittum’ (saepius in imag. vel alleg., e. g. l. 54. 57.): MLWNotker. Balb. hymn. p. 34 in his (sc. paschatis) festis, quibus eam (ecclesiam), Christe, tibi sponsaveras allatis illi -busdotalibus. MLWBernh. Const. can. 14 p. 488,12 mulieri ... concedendum ... possidere res et -ia, quae dimiserat. MLWEpist. Ratisb. 9 p. 319,18 sancta ęcclesia -busdotalibus sacramentorum Christi dotata. MLWCosmas chron. 1,40 p. 73,22 utrum eam (puellam) vi rapere temptet an -busdotalibus conubia paret Bracizlaus. MLWChron. Ortl. add. 1 p. 124,7 praeter alia permagnifica -ia. MLWal. v. et p. 994, 68. b donatio ecclesiae — Ausstattungsgut der Kirche, ‘Widum’: MLWCosmas chron. 1,37 p. 66,12 quod (templum) ... adauxit Heinricus imperator -busdotalibus ecclesie et ornatibus auri. MLWEngelh. Wirz. Burch. 2,8 p. 33,6 inter que -ia eidem concessit monasterio montem ... cum prediis et reditibus. MLWal. v. et MLWl. 30.in nomine loci: MLWDipl. Frid. I. 912 p. 174,16 ecclesiam sancte Marie de D-i ... monasterio confirmamus (inde MLWActa imp. Winkelm. I 29 p. 20,3). 2 meton.: a nuptiae — Hochzeit, Heirat: Ekkeh. pict. Mog. 539 Raphahel -ia Saram cum Tobia mire fecit nuptumque subire. b donatio — Schenkungsurkunde: MLWDipl. Karoli III. 81 p. 132,35 ut ... ecclesia ad se pertinentia possideat ..., quae per -ia in ipsum sanctum locum concessae (concessa B) sunt. B fem. i. q. nupta (dote legitima dotata) — (mit der gesetzmäßigen Mitgift ausgestattete) Gattin: MLWAldh. virg. II 1848 ut sibi (sc. proco) ... foret -isdotalis virgo per aevum.