Eintrag · Mittellateinisches Wb.
- Anchors
- 1 in 1 Wb.
- Sprachstufen
- 1 von 16
- Verweise rein
- 0
- Verweise raus
- 0
*donativus, -a, -um.(cf. MLWThLL. MLWs. v. donativum) I adi.: A gener. i. q. donans, munificus, largus — schenkend, gebend, freigebig: MLWConr. Mur. summ. p. 157,23 quilibet de nobilibus ... nominetur ... dapsilis, dativus, -usdonativus. MLWAnnal. Otak. MLWa. 1278 p. 194,39 quam largus fuerit rex et prodigus in suis -isdonativis muneribus.translate i. q. propensus ad ignoscendum, indulgens — bereit zu verzeihen, nachsichtig: MLWAlbert. M. eth. II 4,2,10 p. 313b,5 -usdonativus (p. 1126a,3 συγγνωμονικός) est mansuetus, non punitivus. B publ. et iur.: 1 (donatione) datus, traditus — (durch Schenkung) übereignet, übertragen: MLWTrad. Moosb. 26 (c. 1090/98) ut unus ex fratribus ... idem predium -umdonativum habeat. 36 quam (hubam) ... miles ... -amdonativam habuit. MLWal. MLWChart. Burgenl. I 430 p. 293,15 (dipl.) exceptis possessionibus nobilium hereditariis, emptitiis atque -isdonativis MLWeqs. 2 ad donationem pertinens — eine Schenkung betreffend, Schenkungs-: MLWDipl. Otton. I. 417 p. 570,3 ut hec -idonativi auctoritas precepti nostri firmior ... credatur. MLWChart. Hagenow. 56 de patre ... meo ... ea (mancipia) in -umdonativum ius ... accepi (MLWsc. Bernhardus; MLWsim. Chart. MLWPomm. 599). MLWConr. Mur. summ. p. 162,23 sunt verba ... dativa, -adonativa. 3 donatione consistens — in einer Schenkung bestehend: MLWWiduk. gest. 2,30 cum milites ... -isdonativis vel tributariis premiis minus adiuvari possent. 4 dono praestandus — als (Pflicht-)Gabe zu entrichten(d): MLWRegistr. Prum. 44 (a. 893) solvit unusquisque ... pro porco -odonativo denarios iiii. 55 p. 218,3. MLWibid. saepe (de re v. L. Kuchenbuch, Bäuerliche Gesellschaft u. Klosterherrschaft im 9. Jh. 1978. p. 148). II subst.: A neutr.: 1 proprie: a gener.: α donum, munus — Geschenk, Gabe: MLWNotker. Balb. gest. 21 cunctis in palatio ministrantibus ... -adonativa largitus est imperator. MLWNorb. Iburg. Benn. 7 p. 875,15 in erogandis ... -isdonativis munerum in suos ... parcior (sc. erat). MLWChart. Babenb. 404 p. 250,16 de omnibus, que ... domibus (i. monasteriis) ducuntur, tam de propriis quam ... de -isdonativis, ... thelonea ... relaxamus (sc. dux). MLWal.de donis divinitus collatis: MLWConc. Karol. A 21 p. 179,8 -odonativo pietatis eius (sc. Dei) suscepto. MLWPontif. Rom.-Germ. 26,7 ut ... ad caelestium thesaurorum -adonativa (dona tua MLWvar. l.) perveniat famulus Dei (MLWsim. Vita Mathild. II praef. p. 146,22). MLWal. β merces, praemium — Lohn, Belohnung: MLWHugeb. Wynneb. 13 p. 117,37 Christi anthletus ... -umdonativum accepturus est. MLWRup. Tuit. Herib. 34,2 post emeritam vite militiam supernum ... -umdonativum accepit (MLWsim. MLWVita Meinw. 167 p. 92,12). MLWAlbert. M. summ. theol. I 18,74,2,1 p. 768a,8 milites ... in posteriori militia saepe merentur -adonativa, quae ante acceperunt a principe. MLWal. γ gratia, indulgentia — Gunst(erweis): MLWVita Gebeh. Const. 1,19 si ... de alia progenie aliquis accessisset, ab hoc -odonativo alienus exstitisset. b publ. et iur.: α datio, traditio, collatio — Schenkung, Übereignung, Übertragung: MLWDipl. Karoli III. 46 nos ... hoc idem -umdonativum auctoritatis nostrae concessus firmavimus. MLWChart. Rhen. med. I 244 p. 300,15 inhibeo (sc. episcopus), ne ... servicium de ... ęlemosinę meę ... -odonativo scultetus ... ab ecclesia extorquere ... presumat. MLWVita Burch. Worm. 2 quae (praedia) vel traditione parentum vel -odonativo regio acquisierat. MLWChart. Traiect. 324 -odonativo multi interfuerunt. saepe.praedium, beneficium — Lehen, Benefizium: MLWDipl. Conr. I. 2 quoddam ditionis nostrae -umdonativum in loco Munichinga ... ad monasterium sancti Galli ... possidendum ... contradimus eqs. MLWWiduk. gest. 3,55 merces tam famosi gesti -umdonativum imperiale cum reditu viginti mansuum. Gloss. p. 96, 15 M. -umdonativum lehan. MLWOtto Sanblas. chron. 23 p. 34,3 Gossilarium ... iure beneficii pro -odonativo ... expeciit dux. MLWal. β tributum, vectigal — Abgabe, Steuer: MLWTrad. Patav. 92 p. 79,43 (c. 985/ 91) familiam ... ab omni iugo vel districtione marchionis, hoc est collectis, -isdonativis ..., liberam ... asserebant (sc. primores). γ constitutio, mandatum — Verfügung, Bestimmung: MLWDipl. Otton. III. 114 p. 526,12 sanctimonialibus ... hoc nostrę auctoritatis regio -odonativo eligendę ... abbatissae ... munus, gratiam et licentiam concedimus (MLWsim. 116. MLWal. cf. 112 ut omnia ... aecclesiae tradita nostrae auctoritatis donatione confirmaremus. 115). 2 meton. i. q. munificentia, largitas — Freigebigkeit, Großzügigkeit: MLWDipl. Frid. II. 116 cum habeat regalis serenitas non minus -odonativo splendere quam sceptro. B masc.: 1 qui censum solvere debet — Zinspflichtiger: MLWTrad. Ebersb. 1,58 (s. XI.2) -usdonativus quidam MLWs. Sebastiani ... habens prediolum. 2,73. 2 ellipt. i. q. porcellus dono praestandus — als (Pflicht-)Gabe zu entrichtendes Jungschwein: MLWRegistr. Prum. 45 p. 203,9 (a. 893) solvunt Helfridus et Waltbertus soalem i, -osdonativos ii, corvadas ii (de re cf. p. 978, 45).
Lautwandel-Kette
Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
-
—
Lateindonativus
Mittellateinisches Wb.
* donativus , -a, -um . ( cf. ThLL. s. v. donativum) I adi.: A gener. i. q. donans, munificus, largus — schenkend, geben…
Verweisungsnetz
1 Knoten, 0 Kanten
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Filter:
Sackgasse 1
Wortbildung
Komposita & Ableitungen mit donativus
0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen
Keine Komposita gefunden — donativus kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.