dimidio, -avi, -atum, -aredimidiare.MLW
refl.: MLW
l. 71.
bipertire, partire, in (duas) partes dividere —
halbieren, teilen: 1
gener.: a
proprie: α
in univ.: MLWAnon. geom. I 42 p. 357,3 quod
(sc. calculatio embadi) verum est in omni integre -tadimidiata sphaera
(de hemicyclo). MLWMetell. exp. Hieros. 3,499 currunt spectatum cives, ubi -tumdimidiatum suscipiunt equitem. MLWEberh. Alem. labor. 861 hic pretium tibi -atdimidiat, totum negat alter.
saepe.
adde: MLWIustin. Lippifl. 647 corpore disiungi, non corpore -aridimidiari possumus
(sc. maritus dilectaque coniunx; spectare MLW
vid. ad Vulg. gen. 2,24), ac paritas integra mentis erit. β
ex dimidia parte degere —
zur Hälfte verbringen: MLWDhuoda lib. man. 3,11,157 -andodimidiando tuos per poenitentiam dies dignus effici merearis ... promissionibus accipere sanctis. MLWPetr. Dam. epist. 105 p. 160,12 qui
(abbas) diem ... diversa tractando continuat, noctem consiliando -atdimidiat. MLWBernold. Const. chron. MLWa. 1077 p. 434,10 abbas Bernardus ... annum pene -vit in captivitate. MLWRahew. flosc. 4,132 nubit ei
(Plutoni) ... Proserpina grata pacta dies anni cum sponso -aredimidiare. MLWRob. Tor. chron. MLWa. 1182 p. 531,34 Arnulfus ... renunciavit episcopatui ... suos dies -turus apud Sanctum Victorem.
al. γ
refl. i. q. semiperfectum exsistere —
halbvollendet sein: MLWTransl. Mod. 2 p. 291,9 fabrica
(sc. coenobii) se nondum -antedimidiante uterque constructor immatura praeventus est morte. δ
ex dimidia parte componere, proponere —
zur Hälfte vorstellen, vorführen, vor Augen führen: MLWCarm. de Cunone 134 actenus in mundo rumor tuus ..., eundo quidquid clamavit, vix te mihi -vit; fama minor vero de tali personat hero
(spectat ad Vulg. III reg. 10,7). ε
(im-, de)minuere —
verkürzen, verringern, vermindern: MLWYsengrimus 3,918 servitium -aredimidiare cave! MLWAbsal. serm. 29 p. 171
C integre
(sc. claustralis peccata sua confitetur), id est sine truncatione veritatis, ne sit -tadimidiata confessio (MLWHugo Ripelin compend. 6,25 p. 225
a,9). MLWLamb. Ard. hist. 23 qui
(Eustachius) quoniam vir sanguinum nullatenus erat aut dolosus, non -vit Deus dies eius et ... matura morte vitam finivit
(spectat ad Vulg. psalm. 54,24, sed sensu contrario).
al. b
translate i. q. detrimento afficere, corrumpere, irritum facere —
beschädigen, verderben, zunichte machen: MLWHerm. Sangall. Wibor. 2,1 p. 212,16 edituus eam
(lucernam) exstinguens altera die ingressus repperit eam ardentem ..., sed minime exstinxit cupiens prius indagare, quis ei officium suum ita -retdimidiaret. Volquin. serm. 547 (MLWStudMediev. III/3. 1962. p. 338) si forte aliquem fratrum graviori peccato praeoccupari contigerit ..., impudentius accusant
minus discreti medicinam Samaritani -antesdimidiantes, qui simul infundit vinum et oleum. 2
publ.: a
in univ.: MLWChart. Rhen. med. II 15 p. 53,15 (a. 1172) ei
(Lifmudi) dimidiam partem stipendii ex integro per omnia dari faciemus et hoc idem de -andadimidianda utilitate ... vinee et molendini ei facere bona fide tenebimur. MLWChart. Hagenow. 139 p. 110,2 ii iugera agrorum, unum continuatum, alterum de duabus partibus -tumdimidiatum. Chart. MLWWirt. V 1596 p. 357,8 quartum anni usufructum
(sc. villae) debemus ambo -andodimidiando partire. MLWChart. Pommerell. 273 pena, que vocatur triista, et sex marce ad fratres ... pertinebunt, homicidia autem ... nobiscum -bunt.
al. b
ex dimidia parte tradere —
zur Hälfte verleihen: MLWChart. Lamb. Leod. 26 p. 42,26 (a. 1079) Godefridus clericus ... habeat preposituram et ecclesiam de Bride ... teneat, et post eum, cui -tadimidiata est, ipse Godefridus habeat integram. MLWCod. Lauresh. 3825 in Gernesheim omnes hubę sunt -tę, quarum quęque solvit v malter. c
ex dimidia parte retinere —
zur Hälfte behalten: MLWAnnal. Rod. MLWa. 1136 p. 712,8 libera est vinea ... ecclesiae, nisi quod cultores solent sibi vinum -aredimidiare.