lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

detergo

nur lat. · 1 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
2 in 1 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
0
Verweise raus
1

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

detergo

Bd. 3, Sp. 490
1. detergo, -tersi, -tersum, -eredetergere.MLWpartic. MLWperf. usu MLWsubst.: p. 491, 45.confunditur MLWc. detego: p. 487, 47. 49. 1 abstergere, tergendo auferre, deluereweg-, abwischen, abwaschen (absol.: p. 491, 33): a proprie: α in univ.: MLWAmalar. off. 3,19,31 si per incuriam sacerdotis ante oram sacrificii aliquae maculae inhaeserunt (sc. calici) ..., has suo sudario -atdetergat diaconus ora sacrificii. MLWWalahfr. Mamm. 20,19 sudorem ... sacri -itdetergit ursa corporis. MLWAgius vita Hath. 20 sudorem defluentem linteolo -eredetergere. MLWFroum. carm. 19,13 si capud inclinas, vetulo de flegmate guttas, quod tibi pigredo -sitdetersit pectore duro. MLWVita Burch. Worm. 14 omni spurcitia foris proiecta omnique fuligine -sadetersa (detrusa MLWvar. l.) ... Deo dicata est ... domus. β de lepra, scabie: MLWHerm. Iud. conv. 19 p. 120,8 Naamam Iordanicis ... lotus fluentis a lepra carnis visibiliter est curatus ...; illius caro -sisdetersis elefantie sordibus infantis recepit munditiam. b in imag.: MLWWolfhard. Waldb. 3,6a p. 272,20 quid in te deifica virtus sit operata, nubilo cordis -sodeterso recogita (sim. MLWEpist. Teg. 101 meroris nebula -sadetersa. v. et p. 487, 47. 49). MLWSalom. III. carm. 2,31 amplius ipse ... defunctum lugeo fratrem; ... Seth vobis (sc. Adae et Evae) veniens fletus -eratdeterserat omnes. MLWThietm. chron. 4,56 in sacro baptismate nevam originalem -sitdetersit Miseco dux. 7,74 peccati maculam peracti ... elemosinarum largitate -sitdetersit rex. MLWOtto Frising. chron. 8,9 p. 404,5 erit ‘caelum novum et terra nova’ ... omni ... inequalitate ac squalore -sodeterso ad instar paradisi Dei purificata (MLWChart. Mar. Magd. 64 [epist. papae] squalorem -atisdetergatis). c translate: α demere, tollere, abolerebeseitigen, aufheben, tilgen: MLWEpist. Teg. 51 omni suspicione -sadetersa scitote, quod MLWeqs. MLWAlbert. Aquens. hist. 9,19 hiemis gravi frigore -sodeterso (MLWVita Norb. II 40 p. 1284B. MLWsim. MLWOtto Frising. gest. 1,46 p. 64,5 hyemalis algoris austeritate -sadetersa). MLWCarm. Bur. 40,2,2 agricolis ... cum venerit ultima messis, semina dant fructum, -untdetergunt gaudia luctum. MLWal.de culpa, peccato MLWsim.: MLWEpist. Wisig. 1,2 (ed. J. Gil) obtabam ... inmensa peccamina nostra, que nostris non -〈r〉guntur (deteguntur MLWed. Gundlach) ex meritis, tuis (sc. episcopi) saltim orationibus ablui. MLWLigurinus 123 est ... racio, que ... ausa tueri nostra queat veniamque dare et -eredetergere culpam. β ?absol. i. q. (terrenis) abrenuntiare(den irdischen Gütern) entsagen: MLWFroum. epist. 3 p. 5,18 quod (pecus), postquam monomachię studio -eramdeterseram, nullo modo possederam (an MLWintrans. MLWc. sensu se emendandi?). 2 abluere, tergendo purgare, tergendo siccare(rein) waschen, reinigen, abtrocknen: a proprie: MLWVita Arnulfi 21 calciamenta a pedibus (sc. leprosorum) detraens adque -ensdetergens. MLWHrotsv. Pel. 220 iussit rex omne ... 〈cum〉 lavacro corpus (sc. Pelagii) -eredetergere puro. MLWFroum. carm. 16,4 palpando plagas -sitdetersit vulnera (sc. Christi) Thomas. MLWConstant. Mett. Adalb. 14 p. 663,6 propriis manibus aut lavabam aut -bamdetergebam (sc. vulnera virorum). MLWConsuet. Marb. 256 cum pedes omnium (fratrum) loti fuerint et -sidetersi (item 276 [cod. L]). MLWChart. Aquens. 124 MLWl. 25 de lintheo Domini, quo -sitdetersit pedes discipulorum. b in imag.: MLWEpist. Wisig. 8,138 (ed. J. Gil) fidei catholice puritas, quousque -sosdetersos (detersor MLWed. Gundlach) erroribus ceperit, tanta frugum nobilitate multiplicat tantaque celsitudine suffragando〈s〉 sublimat, ut usque ad celum perveniant. MLWHist. peregr. p. 169,3 post tam pluviose ... noctis intemperiem celo nubibus -sodeterso MLWeqs. Niederer
3645 Zeichen · 187 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. Latein
    detergo

    Mittellateinisches Wb. · +1 Parallelbeleg

    1. detergo , -tersi, -tersum , -ere detergere . partic. perf. usu subst. : p. 491, 45 . confunditur c. detego: p. 487, 4…

Verweisungsnetz

3 Knoten, 1 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 1 Sackgasse 2

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit detergo

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Zerlegung von detergo 2 Komponenten

det+ergo

detergo setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

Keine Komposita gefunden — detergo kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.