deporto

deporto, -avi, -atum, -aredeportare.MLWdepon.: MLWl. 53.usu MLWmedial.: p. 363, 5; MLWintrans.: p. 364, 13; MLWabsol.: MLWl. 38. p. 362, 38.MLWstruct.:MLWc. MLWdat.: MLWl. 38. 46. p. 362, 9. 53. MLWal.; in MLWstruct. MLWcontam.: MLWl. 43.pendet coram: p. 362, 58.MLWpartic. MLWpraes. usu MLWsubst.: p. 363, 53. I trans.: A c. sensu deducendi: 1 proprie i. q. detrahere — hinabziehen, -zerren: MLWFrid. II. Imp. art. ven. 3 p. 29,31 sunt quidam falcones, qui capiunt iactos et ... per illos iactos se invicem distrahunt et -antdeportant ad terram. p. 33,3. 4 p. 118,9 sacri habent eundem modum -andideportandi grues ad terram, quemadmodum habent girofalci. 2 translate: a affligere, deprimere — entmutigen, verzagt machen: MLWCarm. Bur. 179,4,2 in ea (ci. Antony; mea MLWed. ex MLWcod., tua MLWcorr. vol. I/3. 1970. p. 212) me confortat promissio, in ea (ut supra) me -atdeportat negatio. b obstare, obtrectare — entgegenstehen, Abbruch tun: MLWEpist. Hildesh. 134,28 p. 215,8 de salutationibus; ... amico suo elegantissimo pre ceteris sibi dilectissimo A., quicquid malo -atdeportat, preter ipsum (contrarium preter malum O; v. notam MLWed.). B c. sensu adducendi: 1 obi. homines eorumve corpora, animae sim.: a conducere — (ver)bringen, geleiten: α in univ.: MLWArbeo Corb. 40 qui (puer) non tantum vivus, sed etiam inlesus repertus est et ad pristinam -tusdeportatus stationi. MLWConc. Karol. A 61,3 p. 807,22 iussit episcopus se -arideportari ad ... fluvium. MLWWaldr. carm. 3,15 sonipes nullus nec adest mihi vilis asellus, quîs ego pontificis -erdeporter visibus almis. MLWLeo Mars. chron. 3,9 p. 372,3 (rec. II) universi surgentes eundem Desiderium acceperunt atque cum maximis laudibus ad ecclesiam -antesdeportantes in sede illum abbatis ... locaverunt. MLWal. v. et vol. II. p. 112,29. β de cadavere (plerumque de translatione): MLWIonas Bob. Ved. 9 p. 318,2 iube ... te -aredeportare (-arideportari MLWvar. l.) ad locum, quem olim tibi preparavimus. MLWVita Galli I 5 p. 217,16 imposuerunt arcam ipsius in feretro, ut -renturdeportarentur eum in ecclesiam (MLWAgius vita Hath. 25. MLWUdalr. Cell. consuet. 3,29 p. 772^B [inde MLWConsuet. Marb. 312]. MLWal.). MLWEigil Sturm. 16 p. 150,13 ad coenobium Fuldam sanctum sacerdotis -veruntdeportaverunt cadaver. MLWWipo gest. 39 p. 59,28 per cuncta coenobia ... civitatis ... -tumdeportatum corpus imperatoris ... honorifice sepultum est. MLWHist. de exp. Frid. imp. p. 95,31 (in margine) cuius (ducis) carnes in Monte Cassino positę, sed ossa Pragam sunt -tadeportata. saepe. γ de mortuo eiusve anima: MLWIonas Bob. Columb. 2,11 p. 258,11 venerunt ... duo iuvenes candidis circumamicti stolis animam a corpore segregantes, vacuum ferentes per aerem ac ... ad caelos -antdeportant (-antesdeportantes MLWvar. l.). MLWGodesc. Saxo gramm. 2 p. 447,12sq. dictus est Lazarus -tusdeportatus in sinu (sc. Abrahae) MLWeqs.inserere — einreihen, aufnehmen (in): MLWOtto Frising. chron. 5,18 p. 248,4 integro corpore humata servatur Theodosia omnibusque advenientibus tanquam caelestis medica inter manus virginum -tadeportata adhibetur. b pass. i. q. pervenire — gelangen: MLWActa reg. Burgund. 78 (a. 996) Christum Iesum ... imploramus, quo his (sc. donatione) peractis ad caelestis patriae valeamus -arideportari regnum. MLWRup. Tuit. Ioh. 2,1531 quo (sc. in caelum) sanctis angelis suffragantibus ... -emurdeportemur. MLWVita Landel. Ettenh. 1,4 ascensa navicula Rhenum transfretavit et in aliud littus ... -tusdeportatus regionem ... intravit. c prodere — ausliefern, übergeben: MLWLeo Mars. chron. 2,74 ipse (sc. Adenulfus comes) ... captus est atque Guaimario -tusdeportatus. 2 obi. res i. q. afferre, apportare, devehere — (herbei)bringen: a proprie: α in univ.: MLWIonas Bob. Ved. 4 imperatum munus (i. vinum) -atdeportat minister. MLWColumb. 1,16 p. 179,21 vas ... ad cellarium -atdeportat minister. Vita Lupi Senon. 19 (MGMer. IV p. 185,1) inter reliqua sanctorum pignora palatio est -tadeportata gemma. MLWGodesc. Saxo gramm. 2 p. 447,9sqq. revertitur virgo Israhel in civitatibus suis, et facultates -antdeportant manus pauperum ... in caelestibus thesauris; ... -aturdeportatur aliquid in caelis. MLWLiber ordin. Rhenaug. p. 176,14 si processio est agenda, a singulis fratribus calcei sui in claustrum -anturdeportantur. MLWChart. ord. Teut. (Thur.) 124 cum ... privilegium ipsum de loco ad locum non valeat sine periculo -arideportari, hoc scriptum MLWeqs. MLWal. v. et p. 368, 30. β perferre — überbringen, -geben: MLWLeg. Wisig. cod. Eur. 284 p. 10,13 si ... servus petisse dominum mentiatur et sic -andadeportanda ad dominum susceperit, sed ea, quae susceperit, everterit. MLWLeg. Lang. p. 188,19 si quiscumque Langobardus qualemcumque hominem servum ... suum facere voluerit et ipse ad palatio venerit ... et iussionem regis acceptam ei -veritdeportaverit (eidem portaverit MLWvar. l.). MLWAlcuin. carm. 59,9 natans ad vos pelagi trans aequora magni Albini patris -atdeportat carta salutem. MLWGreg. Cat. chron. I p. 210,21 si necesse fuerit pro utilitate huius monasterii, epistolas vel mandatum -aredeportare debeant viri (MLWsim. p. 211,4). MLWal.MLWc. sensu tradendi: MLWTrad. Diess. 56 (a. 1241) laudavimus ..., quod ymago beate ... virginis Marie et thuribulum argenteum, que ambo idem Hermannus (sc. conversus) confabricavit, ad sepulturam sacerdotum ... -enturdeportentur. δ invehere — einbringen: MLWChart. Salem. 462 p. 50,3 (c. 1270) quod vidit et interfuit (sc. testis), ubi homines monasterii de Salem cum vellent -aredeportare ... usum fructum ... mansus, quod homines monasterii Sancti Blasii ... venerunt et abstulerunt eis vi usum fructum cum curribus et bobus. ε recondere — zurückbringen: MLWChart. Argent. I 271 p. 208,38sq. (a. 1240) sacrista chori ministrabit choro et portabit libros ad chorum et -bitdeportabit ad cameram; item altare preparabit ad missam et -bitdeportabit ad cameram. ζ transvehere, trans-, comportare — befördern, verfrachten: MLWDipl. Ludow. II. 32 liceat ei (Ianuario), quocumque perrexerit, ... mercimonia -aredeportare et vendere. MLWEpist. Hildesh. 20 quod fidelem nostrum ..., ubicumque transierit in regno Francię vel -ansdeportans merces vel sine mercibus, ab omni debito ... pedagii quietamus. MLWChart. Brem. 393 p. 428,16 nisi fiat prohibitio generalis super rebus de loco ad locum -andisdeportandis vel non deducendis. MLWal. v. et p. 360, 38.MLWmedic.: MLWTract. de aegr. cur. p. 296,46 fit ... ictericia ex repletione pori, per quem -aturdeportatur fel ad stomachum. p. 297,3. MLWAlbert. M. animal. 3,51 quod est principium venarum, non debet nutriri ex venis, quae sunt in ipso, sed potius sanguinem ... venis -andumdeportandum ministrare. b translate: α nuntiare, communicare — melden, mitteilen: MLWAnnal. Quedl. MLWa. 999 p. 76,7 legatos ... haec (sc. mortem abbatissae) ... ad imperatorem Romanum Ottonem ... Romae -turosdeportaturos omni sub celeritate transmittunt sanctimoniales feminae. β pro-, deferre — vorbringen: MLWForm. Senon. I 27 agite taliter, que nos per vos bona habemus fidutia, ut si homo noster ... sibi cumgaudiat, quod nostra ad vos -assetdeportasset suggestione (MLWsim. 30). MLWDipl. Frid. I. 628 utriusque partis querimonia coram maiestatis nostre audientia -tadeportata est. C c. sensu portandi: 1 proprie: a tenere, sustinere, ferre — halten, tragen: α in univ.: MLWAlcuin. carm. 90,13,3 qui (Petrus) clavem caeli manibus -atdeportat honestis. MLWCapit. reg. Franc. 146,3 si ... servus fuerit, qui hanc nostram iussionem servare contempserit, ... illum malumfactorem in collo suo usque ad cippum -etdeportet. MLWTransl. sang. Dom. in Aug. 17 qui (Adalbertus) ipsam cruciculam secum more solito -batdeportabat. MLWUdalr. Cell. consuet. 2,33 servitores praeter hoc munus, quod thuribulum et candelabra -antdeportant, diligenter observant, ut MLWeqs. (inde MLWConsuet. Marb. 176). MLWFrid. II. Imp. art. ven. 2 p. 169,9 in mansuefactione ... acquirenda ... debet falco diu teneri super manum et -arideportari suaviter per domum obscuram. MLWal. v. et p. p. 360, 64.in imag. i. q. baiulare — schleppen, schwer tragen (an): MLWBenzo ad Heinr. IV. 7,4 p. 622,8 vobis, o Gabaonite, foret mori optimum, quam ęternę servitutis -aredeportare cophinum (spectat ad Vulg. Ios. 9,22sq.).medial. i. q. pendere — schweben, sich in der Luft halten: MLWFrid. II. Imp. art. ven. 1 p. 78,24 illa (penna), que facit portionem maioris ambitus et magis distat a corpore avis, iuvat magis sublevari avem, impelli et -arideportari. β spectat ad habitum: Carm. de anulo 1,50 (MLWMG Lib. Lit. III p. 725) mihi dicere de diademate restat, quod -andodeportando maiestas regis honestat. MLWConst. imp. II 394,24 Bandinus ... protestatus fuit se cruce signatum esse et crucem monstravit in birreto, quod in capite -batdeportabat. b circumferre — herumtragen (usu liturg.): MLWChart. Ger. Col. 102 p. 103,26 (a. 1265) in processionibus ibunt sacerdotes circa patronum, cum -aturdeportatur, cum baculo pressuras prohibendo. MLWStatut. ord. Teut. p. 124,7 quando crux elevatur et -aturdeportatur. MLWChart. Argent. II 43 quandocunque populus Argentinensis eandem sanctam crucem ... -ansdeportans cum devocione ymnis et canticis adorationibus a Deo gratiam (corr. Antony; adeo gratam MLWed.) postularit. 2 translate i. q. tolerare, excipere — ertragen, aufnehmen: MLWAnnal. Nazar. MLWa. 786 p. 159,12 quod nequam consilium regi multa tempora latere nequaquam potuit; ille ..., eo quod erat prudens ac mitis valde, pacientissime hoc -batdeportabat. p. 161,20 rex ... moderantissime illud -vitdeportavit. MLWFund. Werd. p. 166,26 dicentes discipuli se timere ... aliquam obpositam insurgere personam et velle eos in sua vendicare plus dominia, quam eorum possit -aredeportare essentia. D c. sensu tollendi: 1 obi. homines: a amandare, ablegare, in exilium mittere — verschicken, verbannen, ins Exil schicken, ‘deportieren’: MLWCapit. reg. Franc. 9,18 si in ecclesia coniugium fecerint (sc. quidam vir et femina religiosa) et illa rapta ... in hoc consentire videbitur, sequestrati ab invicem in exilio -enturdeportentur (MLWEinh. Karol. 6 p. 9,8 exilio. MLWNotker. Balb. gest. 2,12 p. 72,24 exiliis. MLWRegino chron. MLWa. 295 exilio -aturdeportatur [deputatur B3]. MLWal.). MLWLamb. Hersf. annal. MLWa. 1075 p. 239,4 rex ... rupto federe ... eos (principes Saxoniae) per Galliam, Sueviam et Baioariam ... -arideportari fecit. MLWActa imp. Winkelm. I 997 p. 754,8 officiales, qui inveniuntur publicam pecuniam subtraxisse, licet secundum iura decapitari vel -arideportari cum bonorum publicacione deberent, ad penam noni ... dampnentur. MLWal. b abripere — verschleppen: MLWLeg. Wisig. 10,2,7 cum quisque nobilis ... regio iussu in custodiam vel in exilium extiterit deputatus (aut ab hostibus -tusdeportatus MLWadd. V4.8). 2 obi. res: a proprie: α auferre — mitnehmen: MLWIonas Bob. Columb. 1,27 p. 213,2 pueros ... festinos ad navem ipse dirigit, ut omnes veniant remigeri ... et, quaeque velint, secum -entdeportent. MLWBalth. Fridol. 1 p. 220,17 unus ex his prenominatis libellulis, quem in predicto loco deesse non dubitabam, mee petitioni mecum ad -andumdeportandum omnino denegatus est. 22. MLWLeo Mars. chron. 2,64 p. 294,31 (rec. II C) quatinus pisces, qui in ea (sc. retia) inventi essent, secum abstrahens -retdeportaret Normannus. β amovere — wegschaffen, -bringen: MLWOtloh. Dion. 10 p. 831,26sqq. cum ... iuvenes et senes nostri in destruendo et -andodeportando opus murale, ubi ... patrono nostro dignius receptaculum construendum foret, ... laborassent ..., repente inter lapidum destructorum aggerem magnum, quem ... effodere ... ac preparare -antibusdeportantibus certaverunt, ... lapidem scriptum ... invenerunt. MLWChart. Laus. 161 Vuulelmus Cotez de Dunmartin -vitdeportavit res suas a Dunmartin nesciente preposito vel capitulo et ipse postea inde furtim recedebat.incolumitatis causa transferre — in Sicherheit bringen: MLWGerh. August. Udalr. 1,13 MLWl. 68 quae (ornamenta ecclesiae) propter barbaros in civitatem fuerant -tadeportata et in matrici aecclesia servata. γ avertere — entwenden, stehlen: MLWForm. Andec. 33 quod ... casa sua (sc. hominis) ... fuit efracta ... et omne solemnitas (sc. chartarum), per quem ... ris suas domenavit homo, per ipso furto exinde fuit -tadeportata. 39 quasi casa sua infregisset et res suas inde -assitdeportassit. MLWLex Sal. Pipp. 11,3 si quis servus aut ancilla ad homine ingenuo de se res domini sui aliquid -veritdeportaverit in taxaca. MLWDipl. Merov. I 43 quod ... monasterium ... fuisset vastatum et instrumenta cartarum ... exinde fuissent -tadeportata. MLWStatut. ord. Teut. p. 84,13 si privilegia ordinis destruxerit vel subtraxerit aut alias res -veritdeportaverit aut distraxerit frater.subtrahere — hinterziehen (de re v. MLWHis, Strafrecht. II. p. 57sq.): MLWChart. select. Keutgen 144,49 (c. 1221) qui teloneum -veritdeportaverit (MLWDecret. Bern. 16). δ traicere — verlegen, versetzen: Chart. episc. August. 121 p. 134,10 (a. 1274) quod ... prenominata edificia (i. molendinum) de loco publico infra quatuordecim dies auferat penitus et -etdeportet molendinator. b translate i. q. consequi, reportare — ‘davontragen’: MLWCarm. Cantabr. A 30^a,5^a,17 sibi (sc. puero) penitenti ostensus est sanctus pro se decertare atque de antiquo hoste ... victoriam -aredeportare. E differre — auseinandertragen: MLWGloss. II 357,30 St.-S. dilatis (dilatatis MLWed.) marginibus MLWi. -tisdeportatis (departatis b) vel divisis lateribus zitraganen (spectat ad Oros. hist. 1,10,15; cf. Vulg. exod. 14,21). 357,58. II intrans. i. q. pergere — ziehen: MLWLup. Prot. chron. MLWa. 1042 in mense Aprilis descendit Maniaki ... Tarentum et in mense Iunii -vitdeportavit Monopolim civitatem abiitque in civitatem Matheriem et fecit ibi grande homicidium. Pörnbacher