corono

corono, -avi, -atum, -arecoronare. MLWscript. caur-: MLWl. 22. I strictius MLWi. q. sertum, coronam imponere — bekränzen, krönen: A proprie: 1 obi. homines (Christus: l. 37): a in univ.: MLWChart. Wessof. 3 p. 375,9 (c. MLWs. VIII.) Baucver -tuscoronatus vir appellatur. MLWCarm. Bur. 156,3,11 frons nimirum -tacoronata, supercilia nigrata. MLWAlbert. M. eth. II 1,6,14 p. 102^a,3 quemadmodum ... in Olympiis decertantes, non -anturcoronantur optimi ... secundum habitum, sed MLWeqs. MLWal. b de coronatione principis: α spectat ad caerimoniam: Annal. Baiuv. MLWa. 801 (MLWMGScript. XX p. 8,31) domnus Karolus Romae imperator et augustus -aturcoronatur (MLWLeo III. epist. 8 p. 99,32. MLWHerm. Augiens. chron. MLWa. 1027. saepius. cf. Catal. reg. [MGLang. p. 519,27] fuit Otto caur-tuscauronatus ad inperator esse). MLWAnnal. Mett. MLWa. 830 p. 95,22 quae (Iudith) ... imperatrix -tacoronata et augusta ab omnibus est acclamata. MLWConst. imp. II 405,9 fuisti (sc. Ricardus) per ... Coloniensem archiepiscopum ... consecratus, inunctus, -tuscoronatus ac intronizatus. persaepe. β spectat ad dignitatem, potestatem: MLWLiber diurn. 103 imperante ... tali a Deo -tocoronato ... imperatore (MLWDipl. KaroliM. 197 p. 265,14. MLWWibald. epist. 410. saepe. cf. MLWInnoc. III. registr. 2,201 p. 390,8 divinitus -tuscoronatus). MLWal. adde: MLWAnnal. Pegav. MLWa. 1096 p. 245,28 Iudita comitissa ... -tacoronata ... processit. MLWal. c de coronatione episcopi, papae: MLWTrad. Frising. 352 p. 301,17 (a. 815) Hitto ... episcopus ... gratia Dei electus atque a Deo -tuscoronatus. Annal. Weing. MLWa. 891 (MLWMGScript. I p. 66,41) ipse (sc. abbas) episcopali honore -aturcoronatur. MLWEgino epist. 5 p. 446,34 -tuscoronatus papa ... per medium deducitur civitatis. MLWal. d de irrisione Christi: MLWHrotsv. Theoph. 308 -tuscoronatus spinis et felle potatus Christus (MLWChron. Erf. mod. II MLWa. 1267 p. 258,17). 2 obi. animalia: MLWAlbert. M. animal. 23,133 pavo avis est nota parvo capite ... longis pennis -tocoronato. ibid. al. de avi venatica fort. i. q. capello cooperire — viell.: ‘aufhauben’: MLWAmarc. serm. 1, 432 irretit assuetos vivere rapto accipitres pedicis et captos sepe -atcoronat. 3 obi. res: MLWNotker. Balb. gest. 1,18 p. 24,15 potuum ... diversissima genera ... herbis et floribus ... -tacoronata ... tepebant in manibus. B in imag. vel translate MLWi. q. sublimare, laudibus efferre, insignire — emporheben, (lobend) hervorheben, auszeichnen: 1 obi. homines: a gener.: MLWWalahfr. carm. 39,17 qui vos laudat, honore se -atcoronat. MLWNadda Cyriac. I 4,4 emerita senectute iam -tuscoronatus. MLWCarm. Bur. 15,4,1 -atcoronat militem finis, non prelium. MLWNicol. Biber. carm. 905 quod cleri turba ... scriptum componet, quod te non rite -etcoronet. MLWal. b eccl.: α in univ.: MLWHugeb. Wynneb. 8 p. 113,25 ille -tuscoronatus virtutibus ... ad vitae aeternae pervenisset brabio. MLWConst. Constant. 184 Paulus ... pro Christo ... martyrio -tuscoronatus est (MLWOliv. hist. reg. 62. MLWMetell. exp. Hieros. 3,832. saepe). MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1077 p. 306,4 si ... gloriae coelestis triumpho perenniter -aricoronari delectat. MLWDipl. Frid. I. 502 p. 432,43 quem (Karolum) ... verum confessorem credimus -tumcoronatum in cęlis. saepe. β c. sensu (praemio) remunerandi: MLWCod. Lauresh. 1 p. 267,10 (a. 764) ut non inveniat in nobis ultrix flamma, quod devoret, sed Domini pietas, quod -etcoronet. MLWHincm. divort. 12 p. 192,8 rex a Deo ... constitutus ... de suis ... iustis actibus -biturcoronabitur. MLWWiduk. gest. 2,1 p. 66,17 ut in presenti et in futuro sempiterno premio -eriscoroneris. MLWal. MLWiron.: MLWCarm. pro schola Wirz. 126 pace -ariscoronaris, quam tu sermone sequaris. 2 obi. res: MLWCarm. libr. III 56,1 (s. X.MLW^ex.) nobilitas cuius (sc. regis) sceptrum generosa -atcoronat. MLWEkkeh. IV. bened. I 8,8 Christus aquas donat vinique sapore -atcoronat. MLWChart. Sil. D I 266 p. 195,13 sepulturam ... et alias oblationes privilegio securitatis -amuscoronamus. v. et p. 433,6. II latius: A comam (modo circuli) tondere — tonsurieren: MLWUdalr. Cell. consuet. 2,1 p. 701^C ducendus est laicus in chorum et ... sedere iussus et abscissa coma -aturcoronatur. MLWCarm. Bur. [] 39,7,4 monachi sunt ... bene cucullati et male -ticoronati (MLWsim. 39,4,4). MLWEpist. Hildesh. 112 cum iuxta verbum vulgare clericus illiteratus similis sit asino -tocoronato. MLWal. usu MLWsubst.: MLWIdung. Pruf. dial. 3, 850 omnis -tuscoronatus per sacerdotalem benedictionem est clericus. B circumdare, cingere — umgeben, umringen, einkreisen: 1 obi. homines: MLWChron. Pol. 3,22 p. 149,13 Bolezlauus ... iuvenum multitudine circumstantium -tuscoronatus ascendit in locum ... altiorem. MLWAlbert. Aquens. hist. 10,55 Turci ... Gervasium et suos ex omni parte -antescoronantes gravi cursu oppresserunt. MLWibid. MLWal. 2 obi. res: a in univ.: MLWAlbert. Aquens. hist. 9,24 gentiles ... hanc (sc. puppim) undique -antescoronantes ... eius inhabitatores ... vexaverunt (MLWsim. 9,9). b de sole MLWi. q. area ornare — mit einem Hof versehen: MLWHerm. Carinth. essent. 2 p. 168,22 suspiciens in celum vidit solem -tumcoronatum. MLWHildeg. phys. 4,15 amethystus crescit, cum sol circulum suum ostendit, quasi -tuscoronatus sit. c margine elata instruere — mit einem erhöhten Rand versehen, ‘bekrönen’: MLWGerb. (?) astrolab. 2,5 cuius (sc. tabulae astrolabii) in extremis labris -tacoronata gyratione prominens umbo tenaci soliditate affigitur. MLWRud. Trud. gest. 3,6 erat ... totum oppidum nostrum vallo fortissimo munitum atque desuper postibus fortissimis magnisque tabulis -tumcoronatum. d includere — (ein)fassen: MLWWilh. Salic. chirurg. 1,32 p. 314^B puncturae ... digitorum sunt quaedam partes circumferentiae ligantis et -antiscoronantis unguem. e obsidere, occupare — besetzen, einnehmen: MLWCarm. de Frid. I. imp. 2428 armati ... ruunt cives vallumque -antcoronant. MLWFragm. de exp. Frid. I. imp. p. 18,2 nec mora muros -antcoronant cives, propugnacula conscendunt. C infundere, implere (usque ad marginem) — (bis zum Rand) einschenken, füllen: MLWWalth. Spir. Christoph. II 1,53 mensas onerant dapibus paterasque -antcoronant (cf. Serv. Aen. 1,724). MLWEkkeh. IV. bened. I 43,42 vina -anturcoronantur, epotaque non minuuntur. MLWTransl. Dion. Ratisb. 29 adstat Gisilbertus vino -tascoronatas coram (add., coronam MLWed.) manibus tenens pateras. MLWal. D (ad)ornare — (aus)schmücken: MLWTransl. Marci in Aug. 5 quibus (reliquiis) ipsa ecclesia -eturcoronetur. MLWOtto Sanblas. chron. 40 p. 62,14 triumphali pompa preparata tota -aturcoronatur civitas tapetibus ... redolentibus plateis. MLWal. adde: MLWGesta Camer. cont. 1 B 9 capita columpnarum ... turpiter fixa et corrupta decenter -avitcoronavit. MLWc. sensu replendi: MLWVita Agnet. 388 urbem ... fama -atcoronat, gaudia succedunt MLWeqs. MLWDipl. Conr. III. 252 p. 439,35 ingressi ... urbem Coloniensem, quę tota erat -tacoronata gaudio, spe et alacritate.