lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

chirotheca

nur lat. · 1 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
1 in 1 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
4
Verweise raus
0

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

*chirotheca f.

Bd. 2, Sp. 537
*chirotheca (ci-, cyr-, -te-), -ae f. (?m. vel n.: MLWl. 57sq.) (χείρ et θήκη) MLWscript.: sc-: p. 538,40. ki-: p. 538,30. cer-: MLWl. 57. MLWal. -irro-: p. 538,30. -rat-: MLWl. 57. -rcat-: MLWNicol. anat. 519 circateca. -ex(a): p. 538,41. -eg(a): MLWl. 57. -cha: MLWl. 58. -cla: MLWl. 68. MLWform. MLWdecl. II.: nom. MLWpl.: -i: MLWl. 57. -a: MLWl. 57sq. MLWmetr. cĭ-: MLWMetell. Quir. 27,13.16. adde p. 538,58. tegimentum manuum, digitale, manica(Finger-)Handschuh, Fäustling (cf. B. Schwineköper, Der Handschuh im Recht. 1938; cf. MLWGloss. III 618,20 St.-S. [cod. c] wanti vel ci-icirotheci handscue. 620,61 cerotege hantscuoha. 664,1 cyrateca vel manices hantscuche. IV 195,18 cyrotecha. MLWal. v. et p. 534,48): 1 in univ.: a usu cotidiano: α proprie: MLWGloss. med. cod. Trev. p. 147,1 -tecachiroteca MLWi. digitales. MLWTheod. Palid. annal. MLWa. 998 transmisit ... cirotecas et annulum, amoris sui memoriale. Vita Eber. 6 (MLWZGeschOberrh. 110. 1962. p. 55,23) obtinuit ... duo paria -arumchirothecarum, ut daret eas domicellabus suis. MLWCaes. Heist. Elis. I 3 p. 350,37 vota ... facere ... de non utendis cyrotecis diebus dominicis MLWeqs. MLWChart. episc. Hild. II 583 sorores cirotecas non habeant seculares. MLWThom. Tusc. gest. p. 512,14 quod vix inveniri posset ... manui ci-acirotheca (cyrotecla 2) apta. saepe. de donis votivis: MLWCaes. Heist. Engelb. 3,53 cyrotecam manus sanate ... transmisit. MLWCono Laus. gest. 15 p. 801,23 misit ... cirotecam laneam, que reposita est cum reliquiis. β per compar.: MLWSchol. Adam gest. 20 ferrum ... in modum cyrotecae formatum[]. γ alleg.: MLWHonor. August. gemm. 1,215 per -aschirothecas designantur ... occultationes. v. et MLWl. 10. b usu venatorio: MLWWolfger. itin. comput. 1 p. 3,13 pro ciroteca ad accipitrem vi den(arios). MLWFrid. II. Imp. art. ven. 2 p. 125,29 quedam instrumenta ... ad capiendum aves ut ... ciroteca circumducta. p. 164,19 habeat falconarius cirotecam ... longam usque ad cubitum et amplam, ... que debet esse de corio crosso MLWeqs. MLWibid. MLWal. c de parte armaturae: MLWHildeg. scivias 3,3 p. 590D (in visione) quinta imago ... armata erat ... ferreis -ischirothecis (p. 597B.3,9 p. 690C induitur imago ... f. -ischirothecis, quae sunt fortissima ... opera MLWeqs.). d de instrumento tortoris: MLWGesta Trev. 31 p. 173,33 cy-amcyrotheca ferream fieri praecepit eamque igniri. e techn.: MLWTheoph. sched. 3,80MLWmed. utrisque manibus -ischirothecis iam indutis ... fistulas teneat. 2 spectat ad dignitatem, sollemnitatem: a eccl. et liturg.: MLWCatal. thes. Germ. I 93,4 (Mittelalterl. Schatzverz. I. 1967; MLWs. XI.1) invenimus ... -aschirothecas vi. 135,7 tradidit episcopus ... -aschirothecas cum aurifrasio. MLWLeo Mars. chron. 2,79 p. 683,33 apostolicus usum ... -arumchirothecarum ... illi (abbati) ... concessit (MLWChart. Stir. II 456. MLWal.). MLWVita Richardi 8 p. 284,15 manus episcoporum ... albis ... -ischirothecis involutas. MLWVita Theog. 2,17 p. 475,6 sandalia alter (episcopus) et -aschirothecas ... contulerat. MLWCatal. thes. Germ. I 5,8 (Mittelalterl. Schatzverz. I. 1967) cyrotecę lisinatę cum auro. MLWal. (v. MLWind.). MLWChron. Hild. 21 ornatum ... adauxit aecclesiae: ... cy-ascyrothecas. MLWal. b publ.: MLWOrd. coron. imp. 13,1 imperator ... habet in manu duas cy-ascyrothecas de lino bisino. MLWBenzo ad Heinr. 1,9 p. 602,29 rex ... habens manus involutas cyrotecis lineis. MLWVita Cuneg. A 8 dextere manus sue cirotecam detrahens MLWeqs. in finium terminatione: MLWSigeh. Maxim. 15 (13) cirroteca (kirroteca, cirrotheca MLWvar. l.), quam rustici wantum vocant, manu superducta ... demonstravit. 3 usu symbolico: a spectat ad traditionem, investituram sim.: MLWChart. Hamb. 119 (a. 1091) cum cy-acyrotheca, sicut mos est, tradens ... prediola MLWeqs. MLWChart. Rhen. med. I 465b p. 524,35 comitissa ... montem ... contradidit ci-acirotheca in altum ... proiecta. MLWChart. episc. Halb. 232 p. 199,15 mansos cum ci-acirotheca super reliquias ... posita ... tradidit. MLWVita Meinw. 11 p. 17,32 sumpta ci-acirotheca ‘accipe’ ait rex. MLWConr. Schir. chron. 23 in ... schyrotecae investicione. MLWChart. Tirol. 833 p. 249,21 comes ... per cirothexam, quam in sua manu tenebat, ... investituram fecit. MLWChart. Walkenr. 199 extractis cerotecis et super summum altare positis MLWeqs. MLWal. b spectat ad sponsionem, pignerationem: MLWChron. Pol. 2,48 sese castellumque recepta ... ciroteca (cy-cyroteca, chy-chyroteca, -achirotheca MLWvar. l.) pro pignore reddiderunt. MLWHariulf. Arnulf. 3,14 sponsionis arrabonem coegerunt eum ponere super reliquiarum lecticam suae manus cy-amcyrothecam. c spectat ad forum, teloneum: MLWChart. Hans. III 599 p. 381,6 (s. XI.2) dare ... decem libras piperis et cirotecas quinque hominum (MLWChart. Babenb. 49 in superiori mutua ... talentum p. et ... duas ... ciratecas. MLWal.). Const. II 61 si ... per ci-amcirothecam nostram contulerimus forum annuale. MLWChart. Nuremb. 403 theloneario ... duas cy-ascyrothecas albas in recognitionem ... libertatis ... presentabit. MLWal. d spectat ad bannum: MLWVinc. Prag. annal. MLWa. 1158 p. 671,31 imperator ... per sue abiectionem cer-ecerothece ... eos publice in suum bannum mittit. e spectat ad indictionem faidae: MLWNivard. Ysengr. 3,1131 duellarem ciroteca et pilleus arram proponunt. MLWfort. MLWadd.: MLWCosmas chron. 2,44 quando suam cirotecam (-thecamchirothecam, cyrotecam MLWvar. l.) ... proiceret in sinum. Erb
5583 Zeichen · 426 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. Latein
    *chirothecaf.

    Mittellateinisches Wb.

    * chirotheca (ci-, cyr-, -te-) , -ae f. (?m. vel n.: MLW l. 57sq.) ( χείρ et θήκη) MLW script. : sc-: p. 538,40. ki-: p.…

Verweisungsnetz

5 Knoten, 4 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 1 Kompositum 4

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit chirotheca

2 Bildungen · 2 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

chirotheca‑ als Erstglied (2 von 2)

*chirothecarius

MLW

* chirothecarius (ci-, cyr-, cer-, -te-, -eka-) , -i m. fabricator digitalium — Handschuhmacher (accedente notione fabricatoris thecarum : M…

*chirothecatus

MLW

chirotheca·tus

* chirothecatus (cyr-) , -a, -um . manicis indutus — mit Handschuhen bekleidet : MLW Gesta Trud. cont. I 12,6 p. 307,20 propter ... frigus .…