lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

chirographum

Lex. bis lat. · 2 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
2 in 2 Wb.
Sprachstufen
2 von 16
Verweise rein
3
Verweise raus
0

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

chirographum n.

Bd. 2, Sp. 535
chirographum (ci-, cyr-, chyr-, -afum), -i n. (m. -us: p. 537,15.23; cf. p. 536,40.59; ?f. -a: p. 536,37) (χειρόγραφον) MLWscript.: gyr-: p. 536,70. hir-, hyr-: MLWGloss. I 170,17 St.-S. schir-: p. 537,3. -rag-: p. 536,27. MLWmetr. chĭrŏgrā-: p. 536,7.12. sensus propria manu scribendi plerumque evanuit viget: MLWl. 41.45.47. p. 536,8.32sqq. I spectat ad scriptionem, signationem (cf. MLWGloss. I 171,17 St.-S. cy-umcyrographum poohstap zila): A litterae manu scriptae, scripturaHandschrift, (Nieder-)Schrift: 1 proprie: a strictius: MLWTrad. Frising. 34 p. 62,25 (a. 769) manu propria, ut potui (sc. dux), caracteres cyrografu inchoando depinxi. MLWCapit. reg. Franc. 306,15 si vera propria voce pronuncio et litterarum cy-ocyrographo rem gestam confirmo (sc. regina). v. et p. 536, 8. in imag.: MLWChart. Heinr. Leon. 59 p. 87,3 locorum prefectos gladii nostri cy-ocyrographo corroboravimus (sc. dux). b latius MLWi. q. subscriptioUnterschrift: MLWCapit. reg. Franc. 254, 6 foedus ci-icirographi virtute subscripsimus (sc. rex et episcopi). 2 meton.: a scriptumSchreiben, Schriftstück: MLWHraban. martyr. p. 1141C nisi quinque episcoporum designaret -umchirographum. MLWMirac. Pirmin. 5 cape cy-umcyrographum vitae. b sacra scriptura heilige Schrift: MLWLand. Mediol. hist. I 1,3 p. 39,44 attendentes illud cy-icyrographi: ‘beati qui MLWeqs.’. c commentariusMerkbuch (in imag.): MLWFrid. II. Imp. epist. (MLWDtArch. 18. 1962. p. 202,14) quod de memorie nostre cy-ocyrographo nulla ... occasio ... rescindet. B signum, sigillumZeichen, Siegel: 1 proprie: MLWVita Bonif. II 13 p. 105,20 sub impressione cy-icyrographi dote confirmans imperator (MLWChart. Salisb. II 220 p. 321,5). MLWChart. ord. Teut. (Thur.) 246 attestacionem sigilli mei cy-ocyrographo roboravi. 2 meton. MLWi. q. patrimonium nobile, praedium signo familiae signatumadeliges Stammgut,Handgemal (cf. DtRechtswb. V. p. 58sq.; F. Prinz in: M. Spindler, Handbuch der bayerischen Geschichte. I. 1967. p. 325): MLWTrad. Falk. p. 3,9sqq. (s. XII.2) ne ... posteros lateat suos cy-umcyrographum, quod Teutonica lingua hantgemalehe vocatur, ... ubi situm sit ...; cy-umcyrographum illud est nobilis viri mansus MLWeqs. II spectat ad instrumenta, chartas (cf. Gloss. I 477,36sq. St.-S. -fochirografo festi [hantfesti g]. III 163,34 ci-umcirographum hantfesti. saepe): A strictius: 1 syngraphaSchuldschein, -verschreibung: a iur.: MLWTrad. Salisb. I 108b (a. 987/1025) abbas ... sub cy-ocyrographo viii talentorum ... predium dedit. MLWCasus Petrish. 4,15 multa de sacris indumentis pro cy-iscyrographis dedit; ... tunc abbas cy-acyrographa obedientiariis solvenda distribuit. in imag.: Const. II 200,1 (a. 1236) dum debitorum nostrorum ci-acirographa legimus (item in arenga: MLWChart. Friburg. 185 p. 156,29). b theol. (fere in imag.): α spectat ad peccatum primum (cf. Vulg. Col. 2,14): MLWWillib. Bonif. praef. p. 3,3 primae praevaricationis resoluto cy-focyrografo. MLWRhythm. 52,8,3 Christus ... delevit mox ci-umcirographum peccati (MLWHraban. cruc. 1,20 p. 227A delens aratum contra orbem tum -umchirographum. MLWal.). MLWGodesc. Saxo gramm. 1,64 manus scriptura ‘cy-umcyrographum’ sive ‘manus scriptum’; nam quando peccaverunt primi parentes nostri, quasi cartam dederunt diabolo se pariter atque nos vendentes, quod manus scriptum damnationis nostrae deletum est filii Dei sanguine. MLWMilo carm. 3,4,2,280 sanguinis ex pretio chy-ichyrographi debita solvit affixitque cruci Christus. Godesc. Aquens. MLWseq. 14,3a,3 qua (cruce) evacuatum est peccati veteris -umchirographum. MLWChart. Stir. III 134 p. 204,30 prius quam nostre mortalitatis cy-umcyrographum ... cancellaret. MLWVita Mariae rhythm. 3542 demon ... suo cy-ocyrographo privatur. MLWal. remissius: Ulmar. Ved. 1 (MLWMGScript. XV p. 399,18; MLWa. 875/80) Vedastus ... commune mortis debitum solvens, veteri suum Adae cy-umcyrographum reddens ... caelestia regna petivit. β spectat ad peccata varia: MLWDipl. Heinr. IV. 470b p. 637,15 (spur. MLWs. XII.MLWex.) comes ... maluit ... suarum offensarum cy-umcyrographum delere (MLWGesta Trev. cont. IV 1 p. 390,6 hodie deletum est cy-umcyrographum maledictionis nostre [MLWsc. cleri et ecclesiae Treverensis]). 2 conventio, pactumAbmachung, Vertrag(surkunde): a iur. et publ. (eccl.: l. 27): α in univ.: MLWAgnell. lib. pont. 112 p. 351,4 meum (sc. archiepiscopi) cyragraphum apud se habet papa et ego illius detineo. MLWCapit. reg. Franc. 300,4 chy-umchyrographum (-achirographa 3) invicem conscripsimus. MLWHincm. epist. I 135 p. 83,26 secundum conscriptionem cy-icyrographum regum nostrorum. β de chartula diabolo data (cf. MLWl. 8sqq.): Honor. August. sigill. 1 (MLWPL 172,500B) per eam (Mariam) -umchirographum a diabolo recepit Theophilus. v. et p. 523,49. schedula Zettel, Blättchen: MLWCaes. Heist. mirac. I 5,18 p. 297,24 cy-acyrographa mea (sc. daemonis), in quibus hominia ... sunt conscripta, sub ascellis suis ... consuta conservant haeretici. p. 298,16 malitia eorum detecta est populo et ostensa cy-acyrographa (MLWhom. exc. 209 dyaboli cy-acyrographa omnibus ostenditur). γ promissum, votumVersprechen, Gelöbnis: MLWConc. Karol. 3B,4 iuxta cy-umcyrographum suum impleat episcopus. MLWCod. Karol. 7 p. 492,38 princeps apostolorum eundem Pippini cy-umcyrographum demonstrans nullam habere firmitatem. MLWAnast. Bibl. epist. 5 p. 407,9 iuramenti vel sui -ichirographi transgressores. MLWRicher. Rem. hist. 4,29 post iurationis sacramentum ci-umcirographum ab eo (archiepiscopo) scribendum puto (sc. rex); ... quod etiam bipertitum fieri placet. b theol. de testamento MLWi. q. foedusBund: MLWForm. Laudun. 9 p. 517,1 conventione conditi hominis et conditoris Dei exigente pro fracto cy-icyrographi pacto necesse est cunctis mortalibus ... debitum corporis persolvere. MLWMirac. Modo. praef. p. 311a,5 ecclesiam ... sibi ... sub fidei -ochirographo copulavit Dei filius. B latius: 1 chartaUrkunde: a in univ.: MLWChart. Sangall. A II MLWapp. A 13 p. 391,23 (s. IX.2) hoc ... cy-fumcyrografum ... in fratrum collegio ipse Erchinbertus conscribi fecit. MLWHumb. Sim. 2,36 p. 184,45 ecclesiarum Dei antiqua cy-acyrographa et canonica privilegia. MLWHariulf. chron. 4,21 p. 232,6 pastor scriptum -umchirographum archivis nostris reposuit. MLWChart. select. Keutgen 133 p. 117,20 si forent sub cy-ocyrographo conscripta. MLWMetell. Quir. 17a,29 quod ... locus ... cy-fiscyrografis sacrae tumbae cohaeserit. MLWChart. Raitenh. 203 p. 172,32 cy-focyrografo sigilli mei firmamentum adhibui. MLWChart. Basil. C I 294 presentem ci-fumcirografum ipsis tradidimus. MLWal. cf. l. 43. remissius MLWi. q. testimoniumZeugnis: MLWChart. Raitenh. 196 p. 165,23 (a. 1251) presens scriptum quasi pro cy-focyrografo comparantes ... roboravimus (MLWChart. Bund. 334 p. 245,5 cuncta presentis scripti cy-ocyrographo et sigillo meo ... roboravi). b de diplomatibus regum, imperatorum: MLWSigeh. Maxim. 25 -umchirographum inde conscribi sigillique sui impressione ... iussit communiri Otto I. (MLWDipl. Heinr. III. 229 cy-umcyrographum ... iussimus insigniri). MLWHrotsv. prim. 467 cy-iscyrographis eius (regis) sub nomine scriptis. MLWLamb. Hersf. Lull. 27 p. 340,21 ex cy-fiscyrografis et decretis principum. MLWAnon. Has. 8 cy-ocyrographo aureis litteris inscripto. MLWVita Meinw. 168 p. 94,15 imperator ... cum gyrographo (ci-ocirographo MLWvar. l.) ... predium ... dedit. MLWal. v. et p. 527,41. remissius MLWi. q. praeceptum Verfügung: MLWDipl. Heinr. IV. 4 p. 6,27 forestum ... regali cygrographo (A) confirmamus. c de epistulis, privilegiis papae: MLWNicol. I. epist. 18 p. 284,29 ut nostro roboraremus sch-oschirographo. MLWChart. Stir. I 249 p. 255,35 cy-ocyrographo domini papae. 2 t. t. (spectat ad confirmationem factam per verbum quoddam [fere-um] chartae gemellae inscriptum et dissectum; de re v. B. Bischoff, Mittelalterliche Studien. I. 1966. p. 118sqq.): a de instrumento MLWi. q. charta partita Schnitturkunde,Chirograph: MLWChart. Epternac. 194 p. 316, 24 (a. 1067) relecta pagina cy-ficyrografi. MLWChart. Rhen. med. I 474 hoc inde cy-fumcyrografum ... corroborari ... fęcimus, quod etiam bis scribi et partem unam in armario retineri, partem ... alteram heredibus dari precepimus. MLWChart. Wirt. II 392 apud nos habemus id ipsum cy-umcyrographum. MLWChart. Turic. 422 que ... ci-icirographi incisione duximus annotanda, cuius ci-icirographi partem unam MLWeqs. (in margine scissurae: ci-uscirographus. cf. 405. MLWibid. MLWal.). MLWChart. Lamb. Leod. 281 p. 358,26 cartam sub cy-ocyrographo conscriptam. MLWChart. Traiect. 1348 p. 128,9. de diplomate (cf. MLWBresslau, Urkundenlehre. I. p. 673): MLWDipl. Conr. II. 106 cy-umcyrographum inde utrique conscribi precepimus. b de verbo ipso chartae partiendae inscripto: MLWChart. Lamb. Leod. 54 p. 91,29 (a. 1171/78) rei veritatem ... tam cy-ocyrographo quam sigilli nostri signaculo munivimus. MLWChart. Traiect. 515 p. 458,23 sub testium et cy-icyrographi annotationi. MLWChart. Worm. 164 p. 124,25 ci-uscirographus. v. et MLWl. 15. Heßler
8901 Zeichen · 526 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 19./20. Jh.
    Konversationslex.
    Chirographum

    Herder (Konv.-Lex., 1854–57)

    Chirographum , Schuldhandschrift, C. Gläubiger, der im Gegensatz zum Pfandcreditoren für seine Forderung bloß eine solch…

  2. Latein
    chirographumn.

    Mittellateinisches Wb.

    chirographum (ci-, cyr-, chyr-, -afum) , -i n. (m. -us: p. 537,15.23; cf. p. 536,40.59; ?f. -a: p. 536,37) ( χειρόγραφον…

Verweisungsnetz

5 Knoten, 3 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 3 Sackgasse 2

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit chirographum

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Keine Komposita gefunden — chirographum kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.