1.
castellanus, -i
m. MLW
script.: cha-chastellanus:
p. 336,3. -tila-castilanus: MLW
l. 64. -ela-castelanus: MLW
l. 27. adde MLWChron. Pol. 2,17 p. 85,9 MLW
cod. H. MLW
al. -lian(us)castelian(us): MLW
l. 12. adde MLWFolcuin. Bert. 96. I
qui castellum custodit vel inhabitat —
Bewacher oder Bewohner einer Burg: A
gener.: MLWCod. Karol. 58 p. 584,2 in eandem civitatem ..., castello Felicitatis, properans ... -oscastellanos abstulit
dux. MLWFlod. annal. MLWa. 925 p. 30,5 -icastellani (-llia-castellianus MLW
var. l.) cum suburbanis ... Nortmannos repellunt. MLWTransl. sang. Dom. in Aug. 22 clericus quidam e -iscastellanis. MLWAdalb. Magd. chron. MLWa. 939 p. 161,13 Brisacenses -icastellani regiae dominationi subduntur. MLWAnnal. Petr. Erf. III MLWa. 1181 p. 65,29 -iscastellanis in pace dimissis. MLWChart. Ital. Ficker 434 p. 445,40 -oscastellanos et habitatores Matelice.
saepe. B
iur. i. qui (plerumque beneficio) ad custodiam castelli obligatus est, castrensis —
Burglehnsmann, Burgmann (cf. E. Mayer, Italienische Verfassungsgeschichte. I. 1909. p. 422sq.): MLWDipl. Otton. I. 348 p. 475,25 nullum ... -umcastellanum ... a castello illius
(episcopi) seducat
comes MLW
eqs. MLWGreg. Cat. chron. II p. 43,15 -icastellani de guaita. MLWChart. Heinr. Leon. 36 hanc curam
(sc. curtis) -iscastellanis nostris ... iniungemus. MLWChart. march. Misn. II 474 p. 329,25
(ex Italia) -oscastellanos ... eos intelligimus, qui in montanis et planis habitant MLW
eqs. MLWChart. Tirol. 801
a regule -elanorumcastelanorum ... episcopatus de eorum castelis ... sunt feodum. MLWChart. episc. Wirz. I 229 p. 246,30 -uscastellanus noster
(sc. episcopi) erit, quod burgere dicitur, in ipso castro MLW
eqs. MLWChart. Stir. III 71 p. 134,10 -icastellani mei
(sc. nobilis) quatuor in ... castro residentes. 88 p. 154,9 ius ministerialium Aquilegensium ... habeant ministeriales, -icastellani et infeudati
(cf. H. Schmidinger, Patriarch und Landesherr. 1954. p. 111.116). MLWChart. Carniol. II 196 p. 155,11 testes sunt ... -icastellani de Ortenburch (MLWChart. ord. Teut. [Hass.] 248 -icastellani nostri [MLW
sc. comitis], milites ... de Gruzzen). MLWChart. Westph. III 848 scriptum nostro
(sc. burggravii) et -orumcastellanorum in Stromberg sigillis ... consignatum. MLWChart. Eichsf. 535 Burchardus miles ..., -uscastellanus noster
(sc. ducis) in Indagine.
saepe. remissius in civitate: MLWChart. civ. Erf. 49 p. 21,33sq. (a. 1185) ut eum
(comitem) ... -umcastellanum nostrum
(sc. archiepiscopi) in Erphordia facientes domum et -icastellani feodum ... assignaremus MLW
eqs. MLWChart. episc. Hild. II 598 p. 299,5 presentibus -iscastellanis et burgensibus eiusdem civitatis. II
praefectus castelli, burggravius —
Burgkommandant, Burggraf, Kastellan (cf. S. Rietschel, Das Burggrafenamt und die hohe Gerichtsbarkeit in den deutschen Bischofsstädten. 1905; F. L. Ganshof, MLW
ZRGGerm. 74. 1957. p. 99): A
publ. et iur. (accedente officio iudicis, MLW
e. g. l. 64.66. p. 336,1sqq.; administratoris, magistratus, MLW
e. g. l. 64.66): 1
de praefectis castellorum imperatori vel regi (Teutonico) subditorum (de praefecto castelli regis Ungariae: l. 58; Hierosolymitani: MLW
l. 55): MLWDipl. Heinr. II. 120 nullus ... gastaldio, -uscastellanus ... abbatem ... inqietare ... pręsumat. MLWChart. archiep. Magd. 293 p. 364,38 Odelricus, -uscastellanus de Witin. MLWChart. ord. Teut. 2 vicecomes et -uscastellanus Ierosolimitanus. Const. I 276,3 si -uscastellanus Alamanus mortuus fuerit MLW
eqs. MLWActa imp. Winkelm. I 49 p. 46,24 nullus marchio, comes, -uscastellanus ... guerram ... movere ... presumat. MLWChart. Burgenl. I 179 p. 133,27 -uscastellanus Supruniensis. MLWChart. Carinth. V 174 per -oscastellanos et custodes municionum nostrarum
(sc. regis) ... nulla dampna ... inferemus. MLW
al. de praefecto civitatis: MLWActa imp. Stumpf 120 p. 150,1 (a. 1152) Otto, -uscastellanus Ratisponensis. 2
de praefectis castellorum ducibus subditorum: MLWChart. Pomm. B 48 (a. 1159) acta sunt hec ... coram ... -tilanocastilano ... castri. MLWChart. Stir. I 701 p. 688,20 ducis Styrensis honestus ministerialis ..., -uscastellanus in Graze. MLWChart. Oelsn. 38 coram -ocastellano de Wratislavia litigare. MLWChart. Carniol. II 290 p. 226,5 dux ... fecit iurare ... -umcastellanum de Leybaco ... patriarche fidelitatem MLW
eqs. MLWChart. Raitenh. 327 ego Fridericus tunc temporis -uscastellanus in Titmaeningen MLW
eqs. MLW
al. v. et p. 336,23. 3
de praefectis castellorum comitibus vel nobilibus subditorum: Fund. Barr. (MLWMGScript. XV p. 981,44; MLWa. 1032)
teste Valfrodo -ocastellano. MLWGisleb. Mont. chron. 9 p. 14,11 cum comite Hanoniensi tres Hanonie -icastellani ... hominium faciunt episcopo. 118 p. 180,18 miles nobilis, -uscastellanus de Perona. MLWChart. Stir. I 664 ch-uschastellanus domini Rudolfi de Chindeberch. MLWChart. Hamb. 705 Zelandie -uscastellanus. MLWChart. Burgenl. II 155 suus
(sc. comitis) ... fidus -uscastellanus de Kobolt. MLW
al. 4
de magistratibus urbanis: MLWAlbert.
M. pol. 6,6
e p. 609
a,16 dicuntur autem nunc tales principes -icastellani MLW
eqs. B
eccl. (accedente officio (summi) iudicis, MLW
e. g. l. 15.17.22; advocati, e. g. l. 15.17): 1
de praefectis castellorum (archi) episcopalium: MLWChart. Stir. I 178 p. 185,33 (a. 1139) de ministerialibus sancti Rudberti ... -uscastellanus de Libniz. MLWChart. Eichsf. 87 p. 51,29 Dudo, -uscastellanus de Rustebere. MLWChart. Stir. II 54 p. 93,11sq. -uscastellanus Salzburgensis, ... -uscastellanus Frisacensis. MLWChart. Carniol. II 291 p. 229,27 ad recipiendum corporale iuramentum a -iscastellanis ... castrorum. MLW
al. de praefectis civitatum: MLWGesta Camer. 3,2 p. 467,4 cum se -umcastellanum advocatumque civitatis aiebat. MLWChart. archiep. Magd. 323 p. 420,30 -uscastellanus de Magdeburg (MLWChart. com. Mansf. VI 15 p. 340,7). MLW
al. v. et p. 334,41. 2
de praefectis castellorum capitulo canonicorum vel ordini Teutonico subditorum: MLWStatut. ord. Teut. p. 97,16 magister ... et conventus constituent ... -umcastellanum de Monte Forti. MLWChart. Oelsn. 48,8 si homo ecclesie hominem ecclesie occiderit, ... solucionem -uscastellanus canonicorum recipiet sicut ... -uscastellanus ducis. MLW
ibid. MLW
al. Pape