lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

canonicus

nhd. bis lat. · 4 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
4 in 4 Wb.
Sprachstufen
3 von 16
Verweise rein
1
Verweise raus
2

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

canonicus

Bd. 2, Sp. 178
canonicus, -a, -um. (κανονικός) MLWscript.: ka-: MLWDipl. Karoli III. 124 p. 197,38. MLWDipl. Heinr. II. 151 p. 180,14. MLWal. v. et MLWl. 57. cha-: MLWForm. Bitur. 19 p. 179,5. MLWChart. Lub. II 25. canno-: MLWConc. Merov. p. 159,6. 215,15. MLWChart. Sangall. A 20. MLWHist. Lang. Goth. 7. MLWAnnal. Ianuens. I p. 43,14. MLWal. -nun-: MLWGerh. August. Udalr. I 28 p. 417,48. 418,2 MLWcod. 1. -nec-: MLWl. 54. p. 179,26. -nich(us): MLWDipl. Ludow. Germ. 42 p. 57,15. MLWDipl. Karoli III. 124 p. 197,38. MLWChart. Lub. II 25. MLWal. MLWmetr. cā-: MLWErmold. Ludow. 3,508. MLWGesta Alber. 322. MLWVita Annon. III 1,4,4. 3,3,4. MLWIustin. Lippifl.53. MLWal. I eccl. MLWi. q. ad canonem pertinenskanonisch: A spectat ad leges ecclesiasticas: 1 strictius: a legem ecclesiasticam continens, qui canonum est eine kirchenrechtliche Bestimmung enthaltend, kirchenrechtlich: MLWConc. Merov. p. 147,1 -ecacanoneca institutio admonet. MLWLeg. Wisig. MLWsuppl. 3 p. 485,9 -acanonica vestri coetus (sc. synodi) sententia (cf. Conc. Karol. MLWapp. 9B p. 848, 20 per ... legem -amcanonicam et mundanam). MLWSteph. Edd. Wilfr. 36 statuta k-akanonica, quae ab apostolica sede missa sunt. MLWConc. Karol. 21,1 p. 190,7 definitiones. 37,42 -acanonica regula servata. 50D,11 p. 617,16 apostolicus sermo et -uscanonicus ordo. 50D,28 p. 630,32 leges divinae et iura -acanonica (MLWAlbert. M. summ. theol. II 4,16,4 p. 217a, 34 secundum MLWi. -acanonica et civilia. MLWal.). MLWDipl. Loth. I. 8 (ed. Th. Schieffer. 1966) secundum auctoritatem -amcanonicam atque regularem. MLWThegan. Ludow. 20 p. 595,36 scripturam -amcanonicam, quod apostolorum concilium nominatur. MLWRather. epist. 26 p. 141,1 sanctione. p. 149,15 quę ... -acanonica feriuntur machera. MLWDipl. Conr. II. 41 p. 47,11 lectione. MLWGreg. VII. registr. 2,50 p. 191,10 decreta. saepe. b lege ecclesiastica constitutus, canonibus conveniens durch kirchenrechtliche Bestimmung festgelegt, den Kanones gemäß: α de rebus: MLWBeda hist. eccl. 5,22 p. 346,20 ad ritum paschae ac tonsurae -umcanonicum. MLWConc. Karol. 19G,38 excommunicatio. 36,22 sub custodia ... -acanonica. 37,7 penitentiae -aecanonicae sive regulari. 50D, 17 iudicio. MLWCapit. reg. Franc. 268 p. 294,39 -amcanonicam et regalem vindictam. 297,15 p. 438,41 tempus. MLWNicol. I. epist. 138,3 -uscanonicus numerus et qualitas testium. MLWDipl. Karoli III. 119 electionem. MLWRather. epist. 7 p. 42,22 invasorem ... ecclesiae meae ... coram apostolatu vestrae sedis ad certamen -umcanonicum provoco. MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1078 p. 309,3 -acanonica et legittima traditione. MLWDipl. Loth. III. 120 p. 196,25 examinatione. MLWChart. Raitenh.174 emunitatem. MLWChart. Hall. I 136 quatenus ... eam (causam) fine -ocanonico decidatis. MLWOrd. canc. pap. 2,18 p. 51,2 prepeditus ... -acanonica prepeditione. saepe. de epistolis commendaticiis (cf. MLWGloss. II 100,13 St.-S. -ascanonicas epistulas rehtlicho urlouppoh): MLWForm. extrav. II 20 p. 563,10 presbytero ... has dimissorias dedimus litteras, ... ut his -iscanonicis munitus apicibus ... in vestra parrochia ... degere liceat. MLWForm. Senon. II 13 in faciendis epistolis -iscanonicis, quas mos Latinus formatas MLWvocat. MLWConc. Karol. 61 p. 813,19 litteris. al. remissius MLWi. q. ecclesiasticus, clericaliskirchlich, Kleriker-: MLWBonif. epist. 78 p. 162,16 in defendendo -oscanonicos gradus vel plebeos. MLWConc. Karol. 21,1 p. 190,11 ut nullus -aecanonicae deditus dicioni donum sancti spiritus pecunia ... vendere ... praesumat. β de clericis (episcopo: l. 37sq.) MLWi. q. ordinatione regulari ad clerum ecclesiae (cathedralis) pertinens, secundum canones ordinatus, ordinariusdem festbestallten Klerus einer (Bischofs-)Kirche zugehörig, kanonisch eingesetzt, regulär (de vita communi: MLWl. 32sqq.; de re v. H. Schaefer, Pfarrkirche und Stift. 1903. p. 85sqq.): MLWConc. Merov. p. 69,2 presbyter adque diaconus, qui neque in civitate neque in parrochiis -ecuscanonecus (an MLWsubst.?) esse dinuscitur, sed in villolis habitans in oraturiis ... celebrat divina mysteria. p. 77,12 si qui clerici ministeria ... agere ... detractant ..., inter reliquos -oscanonicos clericos ... nullatinus habeantur neque ex rebus ecclesiasticis cum -iscanonicis stipendia ... percipiant (MLWConc. Karol. 22C,7 arma non praesumant portare nec laicum vestimentum ullus -uscanonicus clericus. 38,23 -icanonici clerici civitatum, qui in episcopiis conversantur, consideravimus, ut in claustris habitantes MLWeqs. MLWCapit. reg. Franc. 273,30 clericis -iscanonicis ac villanis presbyteris. MLWal.). p. 127,22 unus lectorum -orumcanonicorum suorum (sc. archipresbyteri). MLWDipl. Karoli M. 89 p. 129,33 episcopum. MLWConc. Karol. 50D,46 p. 640,25 episcoporum et presbyterorum -orumcanonicorum iudicia declinantes. de abbate: MLWBeda hist. eccl. 4,4 p. 214,7 sub regula et abbate -ocanonico. γ de locis MLWi. q. sub dicione cleri episcopalis constitutusvom bischöflichen Klerus verwaltet, Pfarr- (cf. MLWPöschl, Bischofsgut. I. 1908. p. 78): MLWDipl. Karoli M. 253 p. 361,39 cum vicis -iscanonicis quatuor MLWeqs. MLWIdo Libor. 17 in Conedralio vico -ocanonico. 2 latius de congregatione clericorum vel sanctimonialium MLWi. q. institutione canonum pro regula utens, canonicaliskanonisch bzw. nach der Kanonikerregel lebend, Kanoniker- (de ordine MLWs. Augustini: MLWl. 61.69.72, Praemonstratensium: MLWl. 62.72sqq.): a de clericis (sanctimonialibus: l. 51sq.) eorumque congregationibus: MLWCapit. reg. Franc. 35,32 ut abbates -icanonici (MLWopp. regulares) canones intelligant ... et clerici -icanonici secundum canones vivant. MLWConc. Karol. 35,34 ut abbatissae -aecanonicae et sanctimoniales -ecanonice secundum canones vivant. 37,40 in monasterio aut -ocanonico aut regulari (cf. MLWDipl. Otton. II. 95 p. 109,39 abbatias tam -ascanonicas quam monachicas). 39A,120 p. 399,23 qui clerici in congregatione -acanonica constituti ecclesiastica accipere debeant stipendia (MLWDipl. Heinr. II. 81 -acanonica sanctimonialium MLWc. MLWal.). 39A,145 p. 420, 39 in collegio -ocanonico. MLWDipl. Loth. I. 90 p. 221,24 (ed. Th. Schieffer. 1966) certus numerus quatuor -orumcanonicorum sacerdot〈um〉. p. 222,2 ad stipendium fratrum -orumcanonicorum. MLWDipl. Heinr. II. 304bis p. 719,19 plebem. MLWConsuet. Marb. tit. (Spicil. Friburg. X. 1965) in societate -acanonica. MLWChron. Sigeb. cont. MLWa. 1131 (MLWMGScript. VI p. 450,37) ordo -uscanonicus Premonstratensium et monasticus Cisterciensium ... pietatis lumen ... mundo ministrabant. saepe. b de institutione, consuetudine sim.: MLWCapit. reg. Franc. 22,72 -ecanonice observantiae ordines. 22,73 qui ad clericatum accedunt, quod nos nominamus -amcanonicam vitam (MLWConc. Karol. 24A,44 p. 212,28 ubi tonsuratus est, ibi sub -acanonica vel regulari maneat vita. MLWBalth. Fridol. 28 -amcanonicam sanctimonialium v. MLWDipl. Loth. III. 55 p. 87,41 -amcanonicam ... v. secundum regulam sancti Augustini. MLWal.). MLWConc. Karol. 34,6 secundum ordinem -umcanonicum vel regularem vivere (Chart. Neocell. [MLWFrising.] 2 p. 82,24 [QuellErörtBayerGesch. N. F. XIX. 1961] ut ordo -uscanonicus secundum beati Augustini regulam et institutionem fratrum Premonstratensium ... conservetur. MLWal.). 39A prol. p. 313,24 in -acanonica professione. 39A,115 quod -acanonica institutio ... caeteris superemineat institutionibus. Vita Liutg. II 1,41 p. 109,19 sub -ocanonico habitu. Vita Rigob. 2 (MGMer. VII p. 63,4) non eis dabatur -uscanonicus panis. MLWDipl. Otton. I. 82 p. 162,45 -amcanonicam ... regulam vertit ad monasticam vitam. saepe. B spectat ad canonem scripturae MLWi. q. ab ecclesia (inter scripta authentica) receptus, qui canonis sacrae scripturae estvon der Kirche (als verbindlich) anerkannt, zum Schriftkanon gehörig (accedente MLWfort. hic illic sensu regulae fidei et morum, MLWe. g. MLWl. 18sqq.; cf. MLWGloss. I 527,52 St.-S. -ascanonicas allihen. 787,2 (-ecanonice) auctorales ort frumelih): 1 strictius de sacra scriptura: MLWAldh. virg. I 35 p. 278,24 -iscanonicis scripturis ... instruitur (MLWConc. Karol. 37,1 ut episcopi illas scripturas notissimas habeant, quae -aecanonicae appellantur. MLWal.). MLWCapit. reg. Franc. 22,20 ut -icanonici libri tantum legantur in ecclesia. 128,5 libri vii epistolarum -arumcanonicarum (MLWTheod. Amorb. comm. p. 30,5 -ascanonicas ... iccirco appellatas existimo epistolas, eo quod moralem ... in se sensum contineant MLWeqs.). MLWAmalar. ord. antiph. 72,1 contextus officiorum iuxta ordinem -umcanonicum currit MLWeqs. MLWOtto Frising. chron. 2,47 p. 123,17 in Machabeis omnes -aecanonicae terminantur historiae. MLWal. 2 latius: MLWGreg. VII. registr. 2,55a,17 quod ... nullus ... liber -uscanonicus habeatur absque illius (papae) auctoritate. C liturg. MLWi. q. statutus, tempore vel modo statuto celebrandus festgesetzt, feststehend, zu festgesetzter Zeit oder in feststehender Form zu feiern: 1 spectat ad canonem missae: MLWEmbolis Amalar. 60 actionem ille orationem -amcanonicam nominat. 2 spectat ad officium divinum (cf. L. Eisenhofer, Handbuch der katholischen Liturgik. II. 1938. p. 481sq.): MLWVita Elig. 1,10 p. 678, 16 -umcanonicum adimplere ... cursum (MLWThangm. Bernw. 5 -umcanonicum MLWc. primae horae. MLWal.). MLWConc. Karol. 22C,8 ut per -ascanonicas horas cursus in aecclesia debeat canere (39A,134 p. 411,1 h. -ascanonicas frequentare. MLWMirac. Genes. Hier. 14 horis -iscanonicis privatisque precibus insistens. MLWStatut. ord. Teut. p. 34,26 ad h. -ascanonicas tam nocturnas quam diurnas. MLWal.). MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1078 p. 309,18 -aecanonicae Dei laudes. Sigeb. Gembl. Lamb. 12 (MGMer. VI p. 396,17) vigilias. MLWal. II usu vario MLWi. q. regulae conveniens, regularis, rectusder Regel entsprechend, gesetzmäßig, korrekt: MLWEpist. var. I 41 p. 564,34 prisci multa aliter in eloquentia observasse dinoscuntur, quam moderna urbanitas -umcanonicum esse adprobat. MLWAnnal. Quedl. p. 25,18 solis obscurationem non ex -ocanonico siderum cursu accidisse. MLWBenzo ad Heinr. 3,26 p. 632,7 si ... adhibetis k-umkanonicum capipurgium. MLWAlbert. M. mot. animal. 2,2,5 p. 300a,4 -uscanonicus dicitur esse motus superior. MLWsubst.: I masc.: A clericus ordinatione regulari ad ecclesiam (cathedralem) pertinens, clericus saecularisfestbestallter Kleriker einer (Dom-)Kirche, Weltgeistlicher: MLWDipl. Pipp. 4 in stipendiis monachorum vel -orumcanonicorum, qui ibidem gentiles ad christianitatem convertunt. MLWCapit. reg. Franc. 21 monachi ... et -icanonici unusquisque psalteria tria cantet. 22,77 ut illi clerici, qui se fingunt ... monachos esse et non sunt, ... videtur ... emendandos esse, ut vel veri monachi sint vel veri -icanonici. 33,21 ut presbiteros ac caeteros -oscanonicos, quos comites sui in ministeriis habent, ... eos episcopis suis subiectos exhibeant. MLWAlcuin. epist. 258 quid cui conveniat personae, quid -iscanonicis, quid monachis, quid tertio gradui, qui inter hos duos variatur, superiori gradu -iscanonicis et inferiori monachis stantes. MLWal. v. et p. 179,26. B sodalis (capituli) ecclesiae cathedralis vel collegiataeMitglied eines Dom- oder Stiftskapitels, Kanoniker (cf. MLWAnselm. Leod. gest. 41 p. 213,27sq. -ocanonico, non clerico debetur claustrum; omnis enim -uscanonicus clericus, non consequitur, ut omnis clericus -uscanonicus MLWeqs. MLWSumma dict. Saxon. 7,14 p. 248,20 conventualis ecclesia -orumcanonicorum secularium vel regularium): 1 de -is secundum canones vel institutionem -orum Aquisgranensem viventibus (huc spectare possunt etiam nonnulla exempla supra allata, MLWe. g. l. 52): a in univ.: MLWCapit. reg. Franc. 102 p. 209,19 ut -icanonici secundum canones, regulares secundum regulam vivant. MLWConc. Karol. 39A prol. p. 312,27 ut, quia -orumcanonicorum vita sparsim in sacris canonibus ... erat indita ..., ex eisdem sacris canonibus ... institutionis formam ... excerperent (cf. MLWAnnal. Quedl. MLWa. 816 Ludovicus ... habuit synodum ibique constituit regulam -orumcanonicorum). 39A,115 quamquam ... -iscanonicis ... liceat linum induere, carnibus vesci, dare et accipere proprias res. 39A,118 ut in congregandis -iscanonicis modus ... sit tenendus. 39A,131 ut horas -ascanonicas -icanonici religiose observent. 50D,37 abbates -orumcanonicorum. MLWWalahfr. exord. 32 p. 516,9 sunt etiam archipresbyteri in episcopiis -orumcanonicorum curam gerentes. MLWCapit. reg. Franc. 257,14 ut -icanonici infra dormitorium dormiant. MLWThietm. chron. 6,64 erat ... -uscanonicus habitu, sed monachus in ... conversatione. MLWCosmas chron. 2,26 p. 119,13 inregulares et nomine tantum -icanonici MLWeqs. persaepe. b de -is ecclesiae cathedralis (‘Domherren’, cf. MLWGloss. III 339,30 St.-S. matricularius -uscanonicus tuomphapho): MLWForm. Sal. Lind. 2 p. 267,27 episcopo de monasterio illo ... una cum turma plurima -orumcanonicorum. MLWTrad. Ratisb. 30 dedit ... episcopus ... una cum consensu ... -orumcanonicorum ... ęcclesiam. MLWGerh. August. Udalr. I 28 p. 416,18 quod in potestate esset -orumcanonicorum eum (episcopum) eligere vel refutare. MLWWipo gest. 36 imperator archiepiscopatum Mediolanensem Ambrosio Mediolanensi -ocanonico dedit. MLWAdam gest. 2,69 p. 131,1 Bescelinus mensam -iscanonicis ... primus instituit. MLWTrad. Scheftl. 71 -uscanonicus maioris ecclesie Frisinge. MLWChart. Brixin. 38 p. 45,5 cathedrales -icanonici. MLWChart. Heinr. Leon. 89 p. 134,17 mansi vel villę -orumcanonicorum. MLWChart. Lamb. Leod. 84 p. 134,25 prebendam conferant ... illis, qui dimidias habent prebendas, donec omnes sint -icanonici integri. MLWChart. Babenb. 195 p. 273,1 magister Heinricus Pataviensis -uscanonicus et plebanus in Probstorf. MLWChart. Lamb. Leod. 448 p. 544,11 denarii -iscanonicis deservientibus in horis -iscanonicis ... exibentur. p. 544,12 -icanonici foranei et alii residentes. 479 p. 584,20 si ... episcopi seu aliqui prelati maioris Coloniensis ecclesie sacerdotes Leodiensis ecclesie sint -icanonici et prebendas habeant in eadem, vicarios pro se statuere ... poterunt. p. 584,33 -icanonici ... parve mense. persaepe. c de -is ecclesiae collegiatae (Chorherren): MLWAltfr. Liutg. 1,15 caenobium ... -orumcanonicorum. MLWDipl. Ludow. Inf. 78 p. 216,24 -iscanonicis in capella Radisponensis civitatis ... Domino ... famulantibus. MLWDipl. Otton. I. 427 Epternacense monasterium sic fuerat destructum, ut monachi inde expulsi et -icanonici sint intromissi. MLWDipl. Heinr. II. 3 ut eadem abbatia ... deferatur ad usum -orumcanonicorum, qui in ... basilica sancti Iohannis Deo famulentur. MLWDipl. Conr. II. 201 p. 271,16 expulsis inde inreligiosis -iscanonicis. MLWDipl. Heinr. III. 129 p. 161,32 ut ... monasterium Beronense et -icanonici eandem libertatem habeant quam cęteri regales. MLWHist. de exp. Frid. imp. p. 46,17 -umcanonicum sancti Victoris Maguntię. MLWChart. episc. Hild. II 812 p. 411, 28sqq. licet in ... ecclesia sanctae Crucis, in qua solum quindecim -orumcanonicorum numerus est statutus ..., quilibet -orumcanonicorum ipsorum teneatur personaliter residere. MLWChart. Ger. Col. 135 p. 139, 16sqq. fructus ... vinearum ... dividantur inter -oscanonicos emancipatos, qui ... in choro fuerint presentes, sed quilibet -uscanonicus scholaris medietatem habebit MLWeqs. saepe. de rege: MLWOrd. coron. imp. 17,7 a -iscanonicis sancti Petri receptus in fratrem rex (MLWsim. 18,7. 19,7). 2 de -is secundum regulam s. Augustini (Praemonstratensium: l. 63sq.70sq.) viventibus (Regulierte Chorherren): a de -is ecclesiae cathedralis: MLWGerhoh. aedif. 25 (63) p. 172,21 in Salzpurgensi ecclesia pseudocanonicos ... abstulit et regulares -oscanonicos ibidem plantatos ... excoquere coepit (MLWHeinr. Lett. chron. 28,8 -oscanonicos r. ibidem [MLWsc. Tarbete] fieri disposuit et cathedralem ecclesiam suam illam esse decrevit). MLWal. b de -is ecclesiae collegiatae: MLWConsuet. Marb. tit. (Spicil. Friburg. X. 1965) consuetudines -orumcanonicorum secundum regulam beati Augustini vivere proponentium (MLWChart. Sil. D I 67 [ed. H. Appelt. 1963] MLWs. institutiones -orumcanonicorum regularium Arrowasiensis ecclesie b. A. r. professus. MLWChart. Babenb. 404 p. 250,24 -oscanonicos regulares MLWs. ordinem Premonstratensem et r. sancti A. MLWal.). 233 claustrali -ocanonico. MLWTrad. Welt. 85 Hartuuico iteratorum hoc in loco -orumcanonicorum primicerio. MLWOtto Sanblas. chron. 36 p. 55,15 sepulchri dominici. MLWTrad. Salisb. II 329 -uscanonicus sancti Floriani. MLWTrad. Teg. 290a prepositus de Diezze et -uscanonicus eius. Fund. Osterh. (MLWMGScript. XV p. 1106,3) Otto episcopus secularibus -iscanonicis exclusis locum Osterhoven albis -iscanonicis mancipans Premonstratensem ordinem ... induxit. MLWBurch. Ursb. chron. p. 93,10 -icanonici Urspergenses. saepe. II fem.: A de ecclesia collegiata: 1 spectat ad conventum MLWi. q. ecclesia et capitulum canonicorum (cathedralium vel conventualium)(Hoch- oder Kollegiat-) Stift, (Domoder Stifts-) Kapitel, Stiftskirche (de monasterio ordinis MLWs. Augustini: l. 25sq.30.33; accedit ad sensum q. e. ecclesia plebalis[Kollegiat-] Pfarrkirche: MLWl. 17.34sqq.): a in univ. de ecclesia cum capitulo: MLWConc. Karol. 60 p. 789,7 -amcanonicam instituere. MLWDipl. Karoli III. 85 p. 138,17sq. in clericis ... -aecanonicae aut in ipsa -acanonica vel rebus ipsius -aecanonicae ... violentiam ... inferre. MLWDipl. Otton. I. 253 p. 362,24 ut sit ipsa -acanonica cum -iscanonicis ipsius loci sub magisterio ... archidiaconi. MLWChart. Beron. 1 p. 65,9 cogitavi de quadam -acanonica mea, que est in loco, que dicitur Peronis monasterium. MLWChart. Ticin. 191 (ed. L. Brentani, Cod. dipl. MLWTicin. III. 1943. p. 11, 11) nomine ... predicte ecclesie et -ecanonice et tocius capituli. MLWChart. Sangall. B 303 p. 236,26 ut ecclesia sancti Iohannis ... sit decetero plebis et -acanonica. MLWChart. Tirol. 1162 p. 207,2 mansum tenere a -acanonica Tridentina. MLWChart. Tirol. notar. II 471MLWin. iudico -ecanonice ecclesie MLWs. Marie scilicet wideme x libras. MLWChron. Albr. MLWa. 850 p. 735,25 fundavit ... xv -ascanonicas plebales. MLWal. b praevalente sensu capituli: MLWHugo Flav. chron. 1 p. 363,7 in nostra ecclesia ... educatus et praebenda nostrae -aecanonicae perfruitus. MLWDipl. Heinr. II. 304bis p. 719,25 -amcanonicam ... ad co〈mmune〉m et regularem vitam redu〈cent〉es. MLWTrad. Frising. 1668b proximo ipsius intra -amcanonicam heredi. MLWVita Otton. Bamb. III 1,29 abbatias ... et regulares -ascanonicas ... inmutare. Catal. Salisb. 67 (MLWMGScript. XI p. 20b) renovare -amcanonicam fratrum, fert uti norma patrum. MLWal. c praevalente sensu ecclesiae, domus canonicorum: MLWConc. Karol. 60 p. 791,5 -amcanonicam ad honorem sancti Thomae construximus. MLWBernold. Const. chron. MLWa. 1095 p. 463,29 monasterium clericorum, quod -amcanonicam Romani cognominant, ... construxit, in quo clericos secundum sancti Augustini regulam vivere professos congregavit (cf. MLWTrad. Salisb. II 44 ut regularis -acanonica ibi construeretur). MLWChart. Bund. 370 actum in -acanonica de Villa (877 p. 328,9 in -acanonica maiori in domo ... archipresbiteri. MLWal.). MLWChart. Tirol. 1179 in Bouçano in curte -ecanonice plebis. MLWChart. Tirol. notar. II 527 transeuntes ... clerici ... per eundem plebanum recipiuntur in -acanonica sua sive domo. MLWSalimb. chron. p. 526,27 campanile ... inter maiorem ecclesiam et -amcanonicam. MLWal. 2 spectat ad officium MLWi. q. munus et praebenda canoniciKanonikerstelle und -pfründe: MLWDipl. Heinr. II. 291 p. 356,11 ambo germani unam simul -amcanonicam tenere videntur. MLWDipl. Richenzae 3 p. 230,42 Anselmi canonici filius -amcanonicam patris ab ęcclesia alienavit. MLWGesta Godefr. Trev. 1 p. 200,35 -ascanonicas ... venundare. MLWHelm. chron. 45 p. 90,22 Thetmarus -acanonica Bremensis ecclesiae investitus est. MLWChart. Lamb. Leod. 76 p. 121,23 decem -ascanonicas viris decem litteratis ... assignavi. MLWChart. Bern. I 5,113 nullus canonicus potest duas -ascanonicas in una ecclesia vendicare. MLWal. v. et p. 177,34.37. 3 spectat ad institutionem MLWi. q. regula canonicorumKanonikerregel: MLWDipl. Heinr. III. 360 p. 490,23 fratres Frisinge sub -acanonica constituti Deo serviunt. B de sanctimonialibus secundum institutionem canonicorum viventibus MLWi. q. canonissaStiftsdame, Kanonisse (cf. K. H. Schäfer, Die Kanonissenstifter. 1907): MLWConc. Karol. 37,53 sanctimonialibus ..., quae se -ascanonicas vocant. MLWCapit. reg. Franc. 138,3 regulam canonicorum et -arumcanonicarum. 196,53 monasteria sanctimonialium, tam monacharum quam -arumcanonicarum. MLWEpitaph. var. II 60,5 mansit sub sacro speciosa -acanonica velo MLWeqs. MLWChart. Mar. Magd. 9 p. 9,33 Waltsind -acanonica et secunda prepositissa. MLWGisleb. Mont. chron. 16 p. 28,15 in divinis officiis ... ipsi canonici sancti Germani cum -abuscanonicabus tenentur deservire. MLWGerh. Sted. annal. p. 200,6 collegium sanctimonalium -arumcanonicarum, ut vulgo dicitur, secularium. MLWChart. episc. Hild. II 399 -acanonica et celeraria. MLWConr. Mend. Attal. p. 114,18 ad usum triginta -arumcanonicarum et quatuor canonicorum ... ornavit coenobium. MLWal. C de septem epistolis, quae praeter s. Pauli epistolas sacrae scripturae canone continentur MLWi. q. epistola catholicakanonischer, katholischer Brief: MLWAlbert. M. epist. Dion. 1A p. 868a,26 Caio Ioannes ... evangelista tertiam suam -amcanonicam scripsit (MLWsim. MLWAlex. Min. apoc. 2,1 p. 22,24). MLWConr. Saxo spec. 2 p. 23 in -acanonica Iudae dicitur. III neutr.: quod canone (sacrae scripturae) continetur, canoni conveniens estdas im (Schrift-) Kanon Enthaltene, Kanonische: MLWCapit. reg. Franc. 22,82 nova vel non -acanonica ... fingere et praedicare populo.
21200 Zeichen · 1240 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 15.–20. Jh.
    Neuhochdeutsch
    Canōnicus

    Adelung (1793–1801)

    Der Canōnicus , des -ci, plur. die -ci, ein Weltgeistlicher, welcher eine Präbende an einer Stiftskirche besitzet, und z…

  2. 19./20. Jh.
    Konversationslex.
    Canonĭcus

    Meyers Konv.-Lex. (1905–09)

    Canonĭcus (lat.), in der alten röm. Kirche nach Einführung des Choralgesanges der Vorsänger, der die Regel oder Melodie …

  3. Latein
    canonicus

    Lex. musicum Latinum · +1 Parallelbeleg

    canonicus -a , -um mit einer Ausführungsanweisung versehen — provided with an instruction (rule) for performance [s.XV] …

Verweisungsnetz

7 Knoten, 3 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 3 Sackgasse 4

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit canonicus

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Keine Komposita gefunden — canonicus kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.

Zitieren als…
APA
Cotta, M. (2026). „canonicus". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 19. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/canonicus/mlw
MLA
Cotta, Marcel. „canonicus". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/canonicus/mlw. Abgerufen 19. May 2026.
Chicago
Cotta, Marcel. „canonicus". lautwandel.de. Zugegriffen 19. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/canonicus/mlw.
BibTeX
@misc{lautwandel_canonicus_2026,
  author       = {Cotta, Marcel},
  title        = {„canonicus"},
  year         = {2026},
  howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern},
  url          = {https://lautwandel.de/lemma/canonicus/mlw},
  urldate      = {2026-05-19},
}