cambium

^*cambium, -i n. MLWscript.: ga-: MLWl. 51. cha-: MLWl. 54. -anb-: MLWl. 59. commutatio, permutatio, vicis — (Aus-)Tausch, Wechsel (cf. MLWGloss. IV 236,41 St.-S. -umcambium uueshsal): I iur.: A spectat ad possessiones (saepius MLWi. q. pactum permutationis — Tauschvertrag, MLWe. g. l. 43.48.53): 1 proprie: MLWTrad. Frising.116 (a. 783/93) si quis mutare vult hoc -umcambium. 267 notitia de ... -ocambio ... episcopi et ... abbatis. Form. Sangall. I 20 firmitates ... -icambii. MLWDipl. Otton. III. 383 p. 812,5sqq. ut ... Ingonis episcopi omnia -acambia frangant, qui ... Cabaliacam per -umcambium diabolicum ei (ecclesiae) abstulit. MLWDipl. Conr. II. 244 p. 337, 17 ut nullus senior de beneficio suorum militum -umcambium ... facere presumat. MLWChart. Naumb. 150 tres mansos ... ob -umcambium totidem mansorum ... confratribus ... delegavi. MLWChart. Carniol. I 106 p. 104,27 allodium ... in g-umgambium dare. MLWHist. Lunaelac. 195 -acambia (sc. monasteriorum) spreverunt monachi. MLWChart. Tirol. 658 -umcambium semper teneatur incoruptum. MLWChart. Bern. II 299 septem lunares ... in chambio legitime contulimus. saepe. 2 meton.: a charta commutationis — Tauschurkunde: MLWChart. Tirol. notar. I 345^b (a. 1236) episcopus visa dicta permutacione et -ocambio ... -umcambium ... confirmavit. MLWChart. Tirol. 1154 p. 198,22 comes ... confirmavit omnes cartas ... et omnia canbia. b res permutata — Tauschobjekt: Libell. Quer. 1 (MLWMGScript. XXX p. 1463,4; MLWa. 1079/80) ut ... -umcambium reciperet episcopus aut in maritimis aut in montanis. MLWGesta Trud. cont. I 10,4MLW^in. ut de -iscambiis anniversarium eius (abbatis) ordinaretur. MLWChart. Tirol. 622 possidere illud -umcambium quiete debent. 807^b episcopus ... non permutabit neque -umcambium faciet ... homines suos. MLWChart. Tirol. notar. I 99. MLWal. B spectat ad nummos (cf. B. Laum, Allgemeine Geschichte der Wirtschaft. 1932. p. 145sq.): 1 proprie: MLWChart. Salisb. III 732 p. 253,7 (a. 1218) monetarii ... libere -umcambium faciant (Const. II 301 -umcambium, quod vulgo dicitur wehsel, ... monetarius exercere debebit). MLWChart. Rhen. med. III 614 thalamos ... ab oppositis stallorum -icambii in foro ... sitos. MLWActa imp. Winkelm. I 996 p. 751,5 quaternus de -ocambio denariorum facto extra siclam. MLWal. expressius de licentia: MLWActa imp. Stumpf 122 p. 152,16 (a. 1152) mercatum, theloneum ..., -umcambium. MLWChart. Gosl. I 533 (dipl. Heinr. VII.) ut nulli ... liceat monetare denarios aut cambire, nisi quibus ... opus aut -umcambium concesserint. MLWChart. Merseb. 283 p. 225,5. MLWal. 2 meton. MLWi. q. mensa argentariorum — Wechselstube, -bank: MLWGreg. Cat. chron. I p. 206,30 -umcambium ... in Cruce acquisivit. MLWChart. Lamb. Leod. 122 p. 185,22 feodum ... de quindecim libris ... percipiendis in -iscambiis Hoii. MLWChart. Merseb. 166 p. 141,41 in Grôiz non erit forum ... nec moneta nec -umcambium. MLWActa imp. Winkelm. I 853 de mercatoribus in -ocambio nostro (sc. regis) manentibus. MLWChart. Turic. 1315 promiserunt ... reddere ... libras ... ex instrumento ... facto in -ocambio. MLWal. II natur. usu meton. MLWi. q. substantia corporis permutabilis — veränderliche Körpersubstanz (cf. MLWarab. badal): MLWRichard. Angl. anat. II p. 91,37 -umcambium nutriens cerebrum ... est ... liquidum et tenue. MLWAlbert. M. incarn. 18 p. 189,5 semen descinditur ex eo, quod est de sanguine, scilicet de -ocambio (cf. notam MLWed.). MLWsomn. 1,2,6 p. 147^a,19 albus humor, qui ab Avicenna ... -umcambium vocatur. MLWsumm. theol. II 17,110,1 p. 312^a,28 accipit chymus albedinem, quae -umcambium dicitur. MLWal. III usu communi: MLWAnnal. Ianuens. III MLWa. 1247 p. 175,27 quos (viros) dare volebat in scontrum sive -umcambium quorundam virorum (sc. captivorum). MLWHugo Trimb. sols. 15 p. 48,28 ait frater ...: ‘acquiesce ..., ut ... peccata tua pro omnibus meis cambias beneficiis’; ... qui (civis) ... ad huiusmodi -umcambium ... se astrinxit. in -ocambio MLWi. q. in loco — anstatt, an Stelle von: MLWAnnal. Ianuens. II MLWa. 1204 p. 93,2 filium Iohannis ... in -ocambio alterius interfecerunt. MLWFrid. II. Imp. art. ven. 4 p. 98,10 avis, quam capit falco in -ocambio gruis. Pape