caballus

caballus, -i m. MLWscript.: ga-: MLWl. 16.28.37.63. MLWal. cabba-: MLWEpist. Alcuin. 46 MLWcod. A 2. capa-: MLWEdict. Roth. 289 MLWcod. 5. cava-: MLWl. 16.19sq.30.32. saepe. cavell-: MLWl. 62. -al(us): p. 5,9.113,4. MLWsing. sensu MLWplur.: MLWl. 27. I equus — Pferd (plerumque de animali domestico; de silvatico: MLWl. 20.38sq.; expressius de masculo: MLWl. 19; de cantherio: MLWl. 17; cf. MLWGloss. III 10,16 St.-S. cav-uscavallus hros [443,18 g-usgaballus vel equus ros. MLWal.]. 356,1 -uscaballus hengist. 367,25 -uscaballus pe〈reth〉. MLWal.): A gener.: 1 proprie: MLWLull. epist. 92 p. 211,6 -oscaballos farre pastos. MLWArbeo Corb. 16 p. 205,7 amyssarium cav-umcavallum. MLWPaul. Diac. Lang. 4,10 cav-icavalli silvatici et bubali in Italiam delati Italiae populis miracula fuerunt. Leo III. epist 6 p. 97,7 -oscaballos Mauriscos. MLWForma mon. Sangall. p. 15^b hic faetas servabis equas tenerosque -oscaballos. MLWAgob. epist. 11,11 p. 203,30 qui (sacerdotes) ... -oscaballos, quibus feminę sedent, regant. MLWErmold. Ludow. 1,421 Franci ante suos mandent probroso dente -oscaballos, quam tua castra umquam deseruisse volent. MLWWalahfr. Wett. 478 lini obsequitur candentia fila -uscaballus plurimus. MLWErmenr. Har. 6 una cum socia vigilum turba g-osgaballos custodire. MLWWaltharius 458 -umcaballum scrinia bina ... dorso ... ferentem. MLWNotker. Balb. Gall. 1^f p. 1100,6 qui (abbas) et cav-oscavallos habet in locis opulentissimis enutritos. MLWChart. Turic. 203 unde fruges plaustris neque cav-iscavallis possint deportari. MLWAnon. Has. 24 quid mihi equus -uscaballus, si ad curiam venirem viator lutosus? MLWHerbord. Ott. 2,23 p. 735,7sqq. potentia nobilium ... secundum copiam ... aestimari solet -orumcaballorum ...; audito numero -orumcaballorum numerus militum intelligitur. MLWAnnal. Mell. Cremif. MLWa. 1195 cadente super collem duriter g-ogaballo. saepe. v. et vol. I. p. 1616,14. spectat ad cultum paganum: MLWEpist. Bonif. 28 p. 50,24 agrestem -umcaballum aliquantos adiunxisti comedere, plerosque et domesticum. MLWHerbord. Ott. 2,33 p. 741,30 profani vaticinii -umcaballum ... in aliam terram vendi praecepit. de effigiebus: MLWGreg. Cat. chron. II p. 79,23 filiam Crescentii, qui vocabatur a -ocaballo marmoreo (MLWMart. Opp. chron. p. 401,45 iuxta -oscaballos marmoreos fuit templum Saturni et Bachi MLWeqs. MLWal. cf. F. Schneider, Rom und Romgedanke im Mittelalter. 1925. p. 64). MLWMetell. Quir. 62,157 hic rupes stat equina petrinusve -uscaballus. 2 in nominibus: a plantarum: MLWGloss. III 549,36 St.-S. anagasus vel ungula -icaballi rosseshuof (cf. 51,5). b locorum et rivorum: MLWDipl. Conr. II. 72 p. 91,15 de castello C-oCaballo Albo (MLWDipl. Heinr. III. 255 p. 339,34. MLWGreg. Cat. chron. I p. 253,17 curtem de Cav-oCavallo A.). MLWGreg. Cat. chron. II p. 180,30 in rivo Cav-oCavallo. p. 262,17 casalem Cav-umCavallum. MLWal. c partis astrolabii (cf. J. Frank — M. Meyerhof, Ein Astrolab aus dem indischen Mogulreiche. 1925. p. 29): MLWGerb. (?) astrolab. 2,13 cui (alchitob) in summo perforato alter cuneus ... transverse inseritur, quem alferaz, id est -umcaballum, dicunt, eo quod instar -icaballi formatus sit. B iur.: 1 spectat ad possessionem, traditionem sim.: MLWForm. Andec. 1^c cido tibi -uscaballus cum sambuca et omnia stratura sua. MLWEdict. Roth. 234 servus massarius licentiam habeat de peculio suo, id est bove, ... cav-ocavallo ..., in socio dare. Form. Sangall. I 16 dedi ... cav-umcavallum cum essedo. MLWTrad. Weiss. 219 p. 210,5 boves ii, cavellum i, hoc trado. 62 p. 67,2 trado, quicquid ... visus sum habere ... in bovis, in g-isgaballis. MLWCapit. reg. Franc. 44,19 de homine habente libras sex in auro ..., -iscaballis, boves. MLWGreg. Cat. chron. I p. 262,4 Lupo cum casa et substantiis, ... -oscaballos iii. saepe. 2 spectat ad praestationem, exactionem sim.: MLWChart. Sangall. A 10 p. 12,9 (a. 744) accipimus ab hac ecclesiam ... cav-oscavallos v cum saumas et rufias et filtros, cum stradura sua. MLWDipl. Karoli M. 130 p. 180,38 -ocaballo valente libra una persolvere. MLWCapit. reg. Franc. 57,5 quicumque in dona regia -oscaballos praesentaverit. MLWChart. Bund. I MLWapp. p. 380,31 quando in hostem perget minister, mansiones reddere debent unum -umcaballum honestum (MLWsim. MLWTrad. Frising. 684). MLWDipl. Ludow. Germ. 70 p. 100,34 dona ..., id est -icaballi duo cum scutis et lanceis (sim. MLWChart. Turic. 80 p. 29,10. MLWDipl. Otton. I. 14 p. 102,8. MLWal.). MLWDipl. Heinr. II. 533 quod ... unum -umcaballum modium triticeę farinę portantem transmittat. MLWal. 3 spectat ad servitium, angariam sim.: MLWLeg. Wisig. 2,1,26 p. 74^a,12 saiones, cum pro causis alienis vadunt, ... duos -uscaballus ... accipiat fatigandos MLWeqs. MLWForm. Marculfi 2,1,67 (ed. A. Uddholm. 1962) ut ... neque etiam -orumcaballorum (cabalorum B 1) pastus aut paraverida ... non requiratur (MLWSalom. II. epist. 34). MLWEpist. Alcuin. 298 p. 457,10 de annona ad -oscaballos modia quattuor (MLWCapit. reg. Franc. 141,29. MLWForm. imp. 7. MLWCapit. reg. Franc. 210,15 annonam ad -oscaballos modios vi). MLWCapit. reg. Franc. 32,23 habeant servi ... -oscaballos non scabiosos. 273,26 ut nullus ... Francis suas res aut -oscaballos tollat, ut hostem facere ... non possint. MLWChart. Rhen. med. I 135,114 debet -oscaballos suos custodire uno die et una nocte. MLWDipl. Heinr. III. 351 p. 478,18 -oscaballos ad publicum officium persolvere. MLWal. 4 spectat ad pretium, recompensationem sim.: MLWCod. Lauresh. 1895 (a. 767) accepi ... in pretio unum -umcaballum. MLWTrad. Frising. 226 ad redimendum ... cum aliis mancipiis sive cav-iscavallis seu cum auro et argento. 399^b dedit ... pro territorium ... duos -oscaballos obtimos et unam feminam. MLWChart. Bund. 82 redimere ... cum xl solidis in argento sive in cav-iscavallis. MLWGreg. Cat. chron. II p. 221,32 abbas concessit ... medietatem unius casalis pro -ocaballo solidorum xviii et dimidio. MLWChart. Carinth. III 911 dato sibi a fratribus ... g-ogaballo predictę causationi renuntiaverunt. saepe. 5 spectat ad furtum, ablationem sim.: MLWLex Sal. Merov. 9,2 si quis ... -umcaballum aut iumentum in furtum punxerit (cf. MLWLeg. Wisig. 8,5,8). 38,1 si quis -umcaballum, qui carruca trahit, furaverit (38,3 -ocaballo spado. MLWLex Baiuv. 1,3. MLWLex Saxon. 29 qui -umcaballum f., capite puniatur. MLWal.). MLWLex Franc. Cham. 25 de spadato -ocaballo componat solidos vii. MLWal. 6 spectat ad vulnerationem, interfectionem sim.: MLWLex Sal. Merov. 38,14 si quis -umcaballum alienum excurtaverit. 65,1 si quis -umcaballum alienum ... decorticaverit. MLWEdict. Roth. 337 si quis -umcaballum alienum aurem aut oculum excusserit. MLWLex Alam. 64 si homo ... illo -ocaballo placat. MLWal. adde de laesione equitis: MLWEdict. Roth. 30 si quis hominem liberum de -ocaballo in terra iactaverit (MLWPactus Alam. III 22. Lex Frision. MLWadd. 4. MLWal.). 7 spectat ad usum illegitimum: MLWLeg. Burgund. const. I 4,7 si -umcaballum alienum ingenuus non permittente domino ascendere praesumpserit (MLWsim. MLWLex Ribv. 44). MLWLeg. Wisig. 8,4,10 si quis -umcaballum ... ad trituram in area miserit. MLWLex Raet. Cur. 11,4 (ed. E. Meyer-Marthaler. 1959) si iudex eorum (reorum) ... -umcaballum aut bovem in sua propria utilitatem per forcia minaverit (22,13). MLWal. 8 spectat ad damnum ab equis effectum vel acceptum: MLWLex Sal. Merov. 9,1 si quis animal aut -umcaballum ... in messe sua invenerit. MLWPactus Alam. III 17 si -uscaballus, boves aut porcus hominem occiderit. MLWEdict. Roth. 324 si canis aut -uscaballus ... rabiosus factus fuerit. MLWLex Baiuv. 15,1 si quis -umcaballum ... ad custodiendum mercede placita commendaverit, si perierit MLWeqs. Lex Frision. MLWadd. 10,2 quodsi -uscaballus, qui praestitus erat, ipsum, qui illum habuit, calcibus percusserit. MLWCapit. reg. Franc. 212,2 potentes solent cum suis -iscaballis ... aliorum prata decerpere. MLWal. 9 spectat ad pignerationem, arrabonem: MLWEdict. Roth. 250 si quis -uscaballus domitos ... pigneraverit. 251 si homo liber, qui debitor est, alias res non habuerit nisi -oscaballos domitos MLWeqs. Form. Sangall. II 27 mittimus vobis pro arrabone cav-umcavallum. 10 spectat ad mercatum, teloneum: MLWEdict. Roth. 232 si quis -umcaballum emerit et auctorem ignoraverit. MLWLex Baiuv. 16,9 vitium ..., quod ... venditor celavit ... in cav-ocavallo ..., id est aut cęcum aut herniosum aut cadivum MLWeqs. MLWCapit. reg. Franc. 55,2 ut nullus audeat in nocte negotiare in ... -oscaballos, animalia. 273,25 constituimus, ut, quicumque ... Nortmannis ... -umcaballum donaverit, ... de vita componat. 253,4 si autem Bawari vel Sclavi ... regionem intraverint ... cum mancipiis vel cav-iscavallis ..., sine theloneo emant. Instit. regal. 2 (MLWMGScript. XXX p. 1452,3) gentes ... debent esse adecimate de -iscaballis, servis, ancillis, pannis. MLWal. 11 spectat ad condicionem custodis vel equitis: MLWLex Alam. 74,2 mariscalco ..., qui super xii -oscaballos est. MLWCapit. reg. Franc. 25,4 homines, ... qui ... -oscaballos, arma et scuto ... habere possunt, omnes iurent. II hippocampus — Seepferdchen (Hippocampus MLWspec.): MLWMatth. Platear. gloss. p. 380^E -icaballi marini ... quidam pisciculi sunt, ... dicti -icaballi eo, quod capita habent similia -icaballi capiti et pedes simili modo, MLWBernh. Prov. comm. 4,3 p. 285,34 -uscaballus vel corallus marinus ... libidinis voluptatem compescunt. MLWAlphita I p. 281,4 -uscaballus marinus, hiposcampus idem. Steinmann