audientia (-cia), -ae
f. I
de actione aures admovendi, disceptandi, consilium habendi: A
publ., iur., canon.: 1
cognitio, actio, quaestio —
richterliche Untersuchung, Verhandlung, Verfahren, Vernehmung: MLWLeg. Wisig. 2,2,2 -aaudientia non tumultu aut clamore turbetur. MLWCapit. reg. Franc. 9,5 praepositi ecclesiarum et iudex publicus in -aaudientia publica positi ... debeant iudicare (MLWDipl. Otton. II. 120 p. 135,25. MLWLamb. Hersf. annal. MLWa. 1075 p. 209,24 sine p. -aaudientia et canonica discussione. MLW
al.). MLWForm. extrav. 1,3
b secundum normam iuris
[] ... ad -amaudientiam ... evocatus. MLWCapit. reg. Franc. 210,2 nos
(episcopos) paratos esse ... legitimam praebere -amaudientiam. 258,5 eiectos
(sc. clericos) ... ad synodi -amaudientiam archidiaconus deduxit. 287,2 ad palatinam adducatur -amaudientiam
raptor. MLWRather. epist. 7 p. 36,23 contra legem ita haec egit et sine -aaudientia. MLWDipl. Otton. I. 350 p. 481,28 expectet usque ad -amaudientiam cause. MLWDipl. Heinr. II. 300
bis p. 426,6 sine regali seu imperiali -aaudientia. MLWLamb. Hersf. annal. MLWa. 1075 p. 222,26 nec sinodali -aaudientia ... discussos ... excommunicavit. MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1077 p. 293,22 episcopus ... apostolicae sedis legatorum -amaudientiam ... devitando ... secessit. MLWChart. select. Waitz 22 p. 54,20 statuet diem -aeaudientiae ... Mosomi. MLWOtto Frising. gest. 1,35 p. 54,25 ad Romani pontificis -amaudientiam et examen. MLWHelm. chron. 1,40 p. 82,20 distulit
papa causam ad -amaudientiam sancti concilii. MLWChart. episc. Hild. I 612 scolasticus ... adesse non potest -eaudientie testium.
saepe. 2
disceptatio, iudicium —
richterliche Entscheidung, Gericht(sbarkeit), Instanz: Leg. Burgund. Rom. 33,3 ad -amaudientiam principis provocare (MLWLeg. Wisig. 2,1,24). const. I 19,1 qui ante -amaudientiam cuiuscumque pignera abstulerit MLW
eqs. MLWVitae patr. Iur. 1,5 in -amaudientiam ... papae ... Romae mala gessisse convictus. MLWDipl. Karoli
M. 66 p. 96,12 in eorum privatas -asaudientias agentes ipsius ecclesie unicuique ... directum facerent (MLWChart. Rhen. med. I 50 p. 56,10;
de re cf. O. Brunner, Land und Herrschaft. 41959. p. 337). Const. I 433,18 clerici ... episcopali -aeaudientiae reserventur
(de re cf. P. Caspars, Der Güte- und Schiedsgedanke im kirchl. Zivilgerichtsverfahren. Diss. München. 1953). MLWDipl. Otton. III. 15 p. 412,30 quę
(utilitates) ... solitę erant exigi ... in aliquibus -isaudientiis seu fredis vel bannis. 92 p. 503,31 si ad nostram -amaudientiam fratres detulerint querelam. MLWEpist. Hann. 84 p. 142,4 in -aaudientia sublimitatis tuę
(sc. papae) causam agere. MLWGreg. VII. registr. 1,23 p. 39,27 presentatus regię -ęaudientię. 7,17 ante cuius
(legati apostolici) -amaudientiam causa vestra ... finem inveniat. MLWCosmas chron. 2,29 p. 125,4 uti ... compellat ad maiorem -amaudientiam apostolice sedis
apocrisiarius papae (MLWChart. select. Keutgen 141,16 sinodali iusticie ... obedientes ... ad
m. -amaudientiam non vocentur. MLW
al.). MLWChart. Tirol. 1005 comes ... ad nostram
(sc. papae) ... duxit -amaudientiam appellandum (MLWChart. Tirol. notar. I 622
imperatoris).
al. sententia —
Urteilsspruch: MLWDipl. Ludow. Germ. 66 p. 91,47 sine ulla -aaudientia a placito ... discedere. MLWCosmas chron. 2,24 p. 117,31 sine omni -aaudientia dux eos ut hostes rei publice punisset.
officium arbitrii curiae papalis —
Schiedsgericht der päpstlichen Kurie, Audienzbüro (cf. P. Herde, Beitr. zum päpstl. Kanzlei- und Urkundenwesen im 13. Jh. 1961. p. 164sqq.): MLWInnoc. IV. registr. A 243 Romane ecclesie vicecancellarius ... in publica -aaudientia citavit ... abbatem. MLWOrd. canc. pap. 2,12 p. 47,16 ipsi
(procuratores) in -ciaaudiencia contradictarum maliciose non impediant aliquas litteras. 3
conventus, mallum, placitum —
Versammlung, (Gerichts-) Ding, ‘Tag’: a
spectat ad synodum sim.: MLWConc. Merov. p. 214,21 dum in -aaudientia ante fratres conveniatis. MLWChart. Bund. 266 (a. 1119) quatenus de ... pace ęcclesię communi -aaudientia ... pertractetur. MLW
al. b
spectat ad mallum comitis: MLWCapit. reg. Franc. 32,56 unusquisque iudex in eorum ministerio frequentius -asaudientias teneat. MLWChart. Rhen. med. I 162 p. 226,14 nullus ... comes sive aliqua iudiciaria potestas ... locum habeant tenendi -amaudientiam.
expressius MLW
c. sensu apparendi ad conventum: MLWLeg. Burgund. const. I 82,1 si quis fideiussorem de -aaudientia accepit. c
spectat ad conventum principum imperii: MLWLamb. Hersf. annal. MLWa. 1077 p. 291,15 ut ... nec ultra pro asserenda innocentia sua -amaudientiam mereatur
Heinricus IV. MLWBernold. Const. chron. MLWa. 1077 p. 433,26 Heinricus ... generalem -amaudientiam subterfugiens (MLWHelm. chron. 32 p. 61,1 g. ... curiae -amaudientiam expetimus). MLWPaul. Bernr. Greg. 84 totius regni. MLW
al. 4
praesentia —
Anwesenheit, Gegenwart: MLWDipl. Karoli
M. 235 p. 326,13 dissensio ... absque vicinorum episcoporum -aaudientia nullatenus definiri poterat. MLWChart. Turg. III 397 tractatus ... debet -ciaaudiencia testium ... roborari. in -aaudientia MLW
i. q. coram —
vor: MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1067 p. 273,40 in -aaudientia totius ecclesiae. MLWRahew. gest. 4,33 principis. MLWHildeg. epist. I 122 p. 346
D (de confessione) sacerdotis. MLWChart. Hall. I 106 p. 108,29 tocius capituli. MLWChart. Tirol. 920 in -ciaaudiencia eorum
(testium) dixit per sacramentum.
saepe. 5
facultas discussionis vel defensionis —
Möglichkeit zur Erörterung, Verteidigung[].: MLWGreg. VII. registr. 2,35 p. 171,26 damus tamen vobis -amaudientiam in ... synodo. 2,36. 6
admissio —
Zutritt, Audienz: MLWEpist. Hann. 30 ut nullam apud maiestatem vestram habeat -amaudientiam nec locum sua pecunia. MLWOtto Frising. gest. 2,49 p. 157, 25 -amaudientiam eis
(legatis) prestare disponit
imperator. 7
oboedientia —
Gehorsam: MLWGreg. VII. registr. 2,54 p. 199,21 imperpetuum negandam sibi
(episcopo deposito) -amaudientiam decrevimus. 7,14
a p. 480,20. 8
gratia —
Gunst: MLWChron. Reinh. MLWa. 1034 p. 518,25 ab imperatoria -ciaaudiencia intentissime commissus prosperitatis eventibus pheodis ... amplificatus est. B
usu communi MLW
i. q. voluntas audiendi —
Bereitschaft zu hören: MLWChron. Gozec. 2 praef. p. 151,41 solummodo -aaudientia concedatur ...; absque -aaudientia quasi surdis narratur fabula. II
notitia (auditu accepta) —
(durch Hören gewonnene) Kenntnis: MLWEpist. Hann. 90 p. 156,24
comitis vecordiam ad -amaudientiam episcoporum Francię retuli. MLWTrad. Ratisb. 768 invidia ... adeo ... accrevit, quod usque ad -amaudientiam abbatis ... pervenit (MLWAnnal. Ianuens. II p. 56,24 MLW
al.). MLWChart. Advoc. 123 omnibus ..., quorum -cieaudiencie factum presens innotuerit, notum esse desidero MLW
eqs. Rudolph