atomus

atomus -i m. 1. kleinstes Intervall 2. kleinste Zeiteinheit zur Bestimmung der Mensuralnotenwerte — 1. the smallest interval 2. the smallest temporal unit used to determine a mensural note value 1 kleinstes Intervall — the smallest interval [s.XI] LmLFrut. brev. 10 p. 66: Intervalla novem dabit haec lex agnitionem / Primus habet limma quo non vox strictior ulla / Assonat huic phthongus subiectum limma secundus / Emicat inde tonus connexo limmate ternos / Quatuor atque modum []quartum dat vis athomorum. [s.XIV] LmLArn. Gill. 78: tonos librate dividit in semitonia, et semitonia in athomos indivisibiles garritat. 2 kleinste Zeiteinheit zur Bestimmung der Mensuralnotenwerte — the smallest temporal unit used to determine a mensural note value [s.XIV] LmLIoh. Vetul. 4, 1 - 45, 2 passim. LmLIoh. Vetul. 5, 2: De hora nascuntur puncta quattuor. Punctus habet momenta decem. Momentum habet uncias duodecim. Uncia habet atomos 54. Et est notandum, quod ab ista uncia musicus accipit tempus rectum et perfectum, tamen neque maius neque minus sed mediocriter, quod principaliter consistit in forma quadrangulari. LmLIoh. Vetul. 11, 4: Numerus est secundum philosophum collectio de unitatibus congregata. Et ita secundum musicum est congregatio notarum vel atomorum in uno corpore. LmLIoh. Vetul. 19, 4: Simplex minima quoad vocem est sicut atomus quoad tempus. Et sicut per atomum recolitur tempus, sic per minimam simplicem mensurae vocum de gradu ad gradum reducuntur ad maiores. LmLIoh. Vetul. 26, 1: Divisio temporis prout spectat ad musicum est cognitio numerorum divisionum, qui numeri cognoscuntur per figuras ordinatas ut inferius patebunt, per quas figuras mensura temporum potest haberi secundum atomos ordinatas. LmLIoh. Vetul. 30, 8: minima, quae descendit a supradictis divisionibus, potest dividi usque ad atomum et reduci ad supradictam largam. LmLIoh. Vetul. 36, 3: a tempore perfecto maiore (sc. incipiendum est), quod continet in se valorem atomorum 72, particularum vocis 36 et minimarum 12 de prolatione tamen maiore. LmLIoh. Vetul. 38, 2: minor de prolatione maiori 12 atomorum est valoris. cf. LmLHammond, Johannes Vetulus p. 17 s.; LmLGallo, Notationslehre p. 323 s.