Eintrag · Mittellateinisches Wb.
- Anchors
- 1 in 1 Wb.
- Sprachstufen
- 1 von 16
- Verweise rein
- 0
- Verweise raus
- 0
abluo, -lui, -lutum, -ereabluere. MLWrhythm. ablúit: p. 31,34. MLWmetr.: fere ābl-; ăbl-: MLWHymn. Hraban. 22,6,2. v. et p. 31,42. I proprie: A lavando removere — durch Waschen entfernen:MLW Hrotsv. Gong. 298 -atabluat ut morbos iste liquor (i. e. aqua) varios (318). MLWHeraclius II 15 distemperaturam. B lavando purgare, eluere — (ab)waschen, auswaschen: 1 gener.: MLWVita Arnulfi 21 capita et pedes. MLWIonas Bob. Columb.2,5 p. 237,9 suppellectilia. MLWMappae Clavic. 5 hoc (i. e. mixtionem). MLWRituale Flor. p. 86,35 -anturabluantur pannioli. MLWVita Godefr. Cap. I 1 p. 515,22 aquam, de qua manus comes -retablueret. MLWChart. Wirt. V MLWapp. 57 indumenta. MLWAlbert. M. animal. 5,71 spongiae genus vocatur gamen non -tumablutum (MLWgr. ἀπλυσίας), eo quod -iablui perfecte non potest. saepe. 2 spec.: a liturg. de perfusione digitorum et sacrorum suppellectilium vino vel aqua peracta (cf. J. A. Jungmann, Missarum sollemnia. II. 1952. p. 515sqq.): MLWPontif. Rom.-Germ. p. 156a,6 sacra vasa. MLWWilh. Hirs. const. 1,136 p. 1019B calicem (MLWVita Wern. Merseb. 3 p. 247,44). MLWLeo Mars. chron. 2,90 p. 690,6 manus (MLWLiber ordin. Patav. 2,5 p. 958,2. MLWCaes. Heist. mirac. I 9,24). MLWVita Norb. II MLWadd. 1,4 patenam. b c. sensu colluendi (fere MLWmedic.): MLWTract. de chirurg. 529 os (MLWFrid. II. Imp. art. ven. 2 p. 213,15. MLWThadd. Florent. cons. 119,19). MLWThadd. Florent. cons. 122,150 detur aqua ordei ad -endumabluendum stomachum et intestina. MLWAlbert. M. animal. 3,113 colera fellis ... -itabluit a sorde viscosa intestina. c c. sensu immiscendi: MLWAlbert. M. animal. 3,174 lana cum lactis ficuum parte in lac totum -iturabluitur. C alluere — bespülen: MLWMirac. Firm. 1,1 p. 805,31 Devam villam, quam Mosa -itabluit (cf. MLWRicher. Rem. hist. 3,101 Mosa ... -enteabluente civitatem). D techn.: 1 (pulverem) liquore purgare — schlämmen: MLWCompos. Luc. N 6 mittis aquam in pulverem et effundis et iterum mittis sal et -esablues similiter (MLWsim. MLWTheoph. sched. 1,37 p. 81,15sq.). MLWHeraclius I 7,4 -atabluat illud (i. e. solutionem auri in mero factam). MLWTheoph. sched. 1,34 pulverem -esablues ... in quarto vel quinto vasis diligenter de uno in alterum. 2 exstinguere — löschen (v. et MLWl. 49): MLWBrunus Long. chirurg. 2,19 p. 129G calx ... -iturabluitur sic: et est, ut proiciatur aqua frigida MLWeqs. 3 alch. fere MLWi. q. mundare — etwa ‘reinigen’: MLWTurba phil. 53 p. 157,1 nominaverunt ipsum (opus) salire, sublimare, -ereabluere. MLWAnon. tab. p. 195,24 opus lunare est -ereabluere et dealbare in putrefactione. MLWRosin. interpr. 1 p. 291,21sqq. sciendum quatuor esse modos principales elementorum adinvicem convertendi, solvere, -ereabluere, reducere et figere ...; -ereabluere est obscurum in lucidum reducere ...; -ereabluere est in humiditatem destillare, calcinare. MLWPs. Avic. tinct. 6 p. 631b,16 res putrefacta et sordida -aturabluatur et mundetur a corrumpente impuritate. II in imag. vel translate: A (lavando) tollere, delere — (durch Waschen) entfernen, austilgen: MLWAldh. ad Acirc. 64,2 cum Deus ... -retablueret ... scelerum contagia limphis. MLWTrad. Frising. 23 p. 51,37 pro peccatis meis -endisabluendis. MLWRhythm. 15,20,4 Christus mundi peccata -itabluit. MLWOrdo Rom. ant. p. 30b,26 ut ... peccatorum sordes ... ieiuniis et eleemosynis -amusabluamus. MLWThietm. chron. 4,48 imperator facinora ... lacrimarum ... rivis -ereabluere non desistit. saepe. B (lavando) mundare — (durch Waschen) läutern: 1 strictius: MLWVita Pirmin. I 9 p. 29,29 a peccatis omnibus -tiabluti. MLWHraban. hom. I 68 p. 130A -untabluunt spiritus defunctorum. MLWepist. 40 convocatos ... baptismate Christi -ereabluere. MLWCarm. cod. Paris. (8812) 3,9,2 fluminis hic (sc. Christus) latices -ensabluens se potius -itabluit (cf. Sedul. carm. pasch. 2,160 et op. pasch. 2,12). MLWHildeg. scivias 3,11 p. 715C in ultimo die turbatio orbis terrarum fiet, cum ego Deus quatuor elementa -amabluam. MLWal. 2 latius de baptizando: MLWRhythm. 61,1,5 Placidas proinde nondum -tusablutus placuit Domino. MLWVita Corb. 1 mater ... genitoris sui nomine ex sacro eum fonte fecit -tumablutum.
Lautwandel-Kette
Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
-
—
Lateinabluo
Mittellateinisches Wb.
abluo , -lui, -lutum , -ere abluere . rhythm. ablúit: p. 31,34. metr. : fere ābl-; ăbl-: Hymn. Hraban. 22,6,2. v. et p. …
Verweisungsnetz
1 Knoten, 0 Kanten
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Filter:
Sackgasse 1
Wortbildung
Komposita & Ableitungen mit abluo
1 Bildungen · 1 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen
abluo‑ als Erstglied (1 von 1)
abluoge
KöblerMhd
abluoge , st. F. Vw.: s. abeluoge